تشیع مولانا و عظمت کتاب مثنوی

35

4.مولی محمد تقی مجلسی رضوان الله علیه
مولی محمدتقی مجلسی علاوه بر آنکه مولانا جلال‌الدین رومی را از اولیاء الله و عارفان کامل شیعه دانسته است و با تعابیری چون «العارف الرّومی»، «العارف الرّبانی» و «حضرت مولوی معنوی» از او یاد کرده است، بسیار به خواندن اشعار مثنوی وی سفارش می‌کند. در کتاب روضة المتقین می‌فرماید:
چه زیباست که انسان در سفر، با خود، کتاب‌های علمی و پرمحتوا، مانند مثنوی را بردارد، تا سفرش، سفر الی الله باشد.¹
هم‌چنین به خطیب جمعه توصیه می‌کند که در خطبه‌های نماز جمعه، ابیاتی از مثنوی برای نمازگزاران بخواند تا خستگی و ملالتی که در طول هفته، عارض بر نفوس آنان شده است را برطرف کند.»²
هم‌چنین در جای دیگر می‌فرماید:
«هر بیتی از مثنوی معنوی، مُرشدی است کامل و مشتمل بر بدایع حکمت.»³
5. شیخ بهایی رضوان الله علیه
مرحوم شیخ بهایی در مقام تعریف و تمجید از کمالات و مراتب مولانا و کتاب محیّر العقول مثنوی او چنین گوید:
من نمی‌گویم که آن عالی‌جناب *** هست پیغمبر ولی دارد کتاب
مثنویّ او چو قرآن مُدلّ *** هادی بعضیّ و بعضی را مُضلّ⁴
دلالت برخی از اشعار مولانا بر تشیّع و تبرّی او از دشمنان اهل بیت
آیا مولانا را با اشعار او دربارۀ عید غدیر و انتصاب حضرت مولی الموالی به ولایت حقّۀ حقیقیّۀ الهیّه از جانب رسول اکرم صلّی الله علیه و آله و سلّم، باید سنّی فرض نمود؟! در آنجا که می‌گوید:
اشعار مولانا در مدح امیرالمؤمنین علیه السّلام
زین سبب پیغمبر با اجتهاد *** نام خود و آن علی مولا نهاد
گفت هر کس را منم مولا و دوست *** ابن عمّ من علی مولای اوست
کیست مولا آنکه آزادت کند *** بند رقیّت ز پایت بر کند⁵
چون به آزادی نبوّت هادی است *** مؤمنان را ز انبیاء آزادی است
ای گروه مؤمنان شادی کنید *** همچو سرو و سوسن آزادی کنید⁶
ما کدام فرد سنّی را پیدا می‌کنیم که از واقعۀ غدیر این‌چنین حکایت نماید و ولایت رسول خدا را بر امیرالمؤمنین علیه السّلام منطبق و ساری بداند؟!
1. . روضة المتّقین، ج ۴، ص 278.
2. . لوامع صاحبقرانی، ج۴، ص ۵۶۶.
3. . صفویه در عرصه دین، فرهنگ و سیاست، ج 3 ص 368.
4. . روضات الجنّات، ج 4، ص 200، به نقل از شیخ بهایی.
5. . مولانا در این ابیات برخلاف عده ای از اهل‌تسنّن اصل واقعه غدیر را پذیرفته و برخلاف برخی دیگر از اهل‌تسنّن مولا را به معنای شخصی که دارای ولایت تکوینی و تشریعی است معنا کرده است دقیقاً مطابق با اعتقاد شیعه، چه اینکه او در این ابیات مولا را به معنای کسی می داند که انسان را از همه تعلقات خارج کرده و نتیجه خروج از همه تعلقات رسیدن به مقام کمال است و معلوم است که این خارج کردن از بند تعلقات و رساندن به مقام کمال شان انبیاء الهی است چنانچه خود او تصریح به این مطلب می‌کند و واضح است که انبیاء الهی دارای ولایت تشریعی و تکوینی هستند و او امر وصایت را ادامه دهنده رسالت انبیاء می داند.(محقق)
6. . مثنوی معنوی، دفتر ششم.