مرتب سازی:
سير و سلوك افراد در اديان و مذاهب مختلفه
2حقّ در خارج یكی است. زیرا به معنی اصل هستی و تحقّق و وجود است. و معلوم است كه حقیقت وجود و موجود لایتغیر و لایتبدّل است . و در مقابل آن ، باطل است كه به معنی غیر اصیل و غیر متحقّق و معدوم میباشد .
تمام افرادی كه در عالم ، اراده سیر و سلوك به سوی خدا وحقیقة الحقائق و أصل الوجود و علّة العلل و مبدأ هستی و منتهای هستی را دارند ، چه مسلمان و چه غیر مسلمان ، از یهود و نصاری و مجوس و تابع بودا و كُنفُسیوس ، و مسلمان هم چه شیعه و یا غیر شیعه از اصناف و انواع مذاهب حادثه در اسلام ، از دو حال خارج نیستند :
اول: آنان كه در نیتــشان پـاك نیستـنـد، و در سیـر و سـلوك راه اخلاص و تقرّب را نمیپیمایند ؛ بلكه بجهت دواعی نفسانیه وارد در سلوك میشوند . این گروه ابداً به مقصود نمیرسند ، و در طی راه به كشف و كرامتی و یا تقویت نفس و تأثیر در موادّ كائنات و یا إخبار از ضمائر و بواطن و یا تحصیل كیمیا و امثالها قناعت میورزند ، و بالأخره دفنشان در همین مراحل مختلفه هر كدام بر حسب خودش میباشد .
دوم : جماعتی هستند كه قصدشان فقط وصول به حقیقت است ، و غرض دیگری را با این نیت مشوب نمیسازند . در این صورت اگر مسلمان و تابع حضرت خاتم الأنبیاءِ و المرسلین و شیعه و پیرو حضرت سید الأوصیاء أمیرالمؤمنین علَیهما أفضلُ صلواتِ اللَه و ملئكتِه المُقرَّبین باشند ، در این راه میروند و به مقصود میرسند . زیرا كه راه منحصر است ، و بقیه طرق منفی و مطرود هستند .
و اگر مسلمان نباشند و یا شیعه نباشند ، حتماً از مستضعفین خواهند بود . زیرا كه برحسب فرض غِلّی و غِشّی ندارند ، و درباره اسلام و تشیع دستشان و تحقیقشان به جای مثبتی نرسیده است ؛ و گرنه جزو گروه اول محسوب میشوند كه حالشان معلوم شد .