افزودن به لیست علاقه مندی
مثنوی معنوی - دفتر دوم
براساس تصحیح سید حسن میرخانی
0
دفتر دوم از کتاب شریف «مثنوی معنوی» اثر نفیس و گرانسنگ مولانا جلالالدین محمد رومی بلخی است که با تصحیحی بر متن مصحَّح مرحوم سیدحسن میرخانی، به ساحت طالبان علم و معرفت تقدیم میگردد. برخی از مهمترین موضوعات مندرج در این دفتر: - گرفتاری در وادی توهّمات و تخیّلات. - اهمیّت عقل و تعقّل. - ابلیس در لباس زاهدان و دوستان. - لزوم رهایی از بند دنیا. - ملامت خلق بر اولیا به جهت جهالت. - کیفیت دعاکردن به درگاه خداوند متعال. - ایمان و تسلیم دربرابر قضا و قدر إلهی. - تعلّق انسان به عالم دنیا و فراموشی حقیقت خود.
مرتب سازی:
نتیجه
مثنوی معنوی - دفتر دوم
53جواب غلامْ پادشاه را1
گفت: «شاها بیقُنوطِ عقل نیست *** گر تو فرمایی، عَرَض را نَقل نیست پادشاها جز که یأسِ بنده نیست *** هر عرَض که رفت، بازآینده نیست گر نبودی مر عَرَض را نَقل و حَشر *** فِعل بودی باطل و اقوالْ قَشْر2 این عرَضها نقل شد لَونِ دگر *** حَشرِ هر فانی بوَد کَونِ دگر نقلِ هر چیزی بوَد هم لایقش *** لایقِ گلّه بوَد هم سائقش وقتِ محشر هر عرَض را صورتیست *** صورتِ هر یک عرَض را رؤیتیست3 بنْگر اندر خود، نه تو بودی عرَض؟! *** جنبشِ جفتیّ و جفتی با غرَض بنْگر اندر خانه و کاشانهها *** در مهندس بود چون افسانهها کآن فلان خانه که ما دیدیم خَوش *** بود موزونْ صُفّه و سقف و دَرش از مهندس آن عرَض وَ اندیشهها *** آلت آورْد و درخت از بیشهها چیست اصل و مایۀ هر پیشهای *** جز خیال و جز عرَضْ اندیشهای؟! جمله اجزای جهان را بیغرض *** درنِگر، حاصل نشد جز از عرَض اوّلِ فکرْ آخِر آمد در عمل *** بِنیَتِ عالَم چنان دان در ازل میوهها در فکرِ دلْ اوّل بوَد *** در عملْ ظاهر به آخِر میشود چون عمل کردی شَجَر بنْشاندی *** اندر آخِر حرفِ اوّل خواندی گرچه شاخ و برگ و بیخش اوّل است *** آن همه از بهرِ میوه مُرسَل است پس سِری که مغزِ این افلاک بود *** اندر آخِر خواجۀ ”لَولاک“ بود نَقلِ اَعراض است این بحث و مَقال *** نَقلِ اَعراض است این شیر و شغال جمله عالَم خود عرَض بودند تا *** اندر این معنا بیامد ﴿هَلْ أتیٰ﴾ این عرَضها از چه زایید؟ از صوَر *** وین صوَر هم از چه زایید؟ از فِکَر این جهان یک فکرت است از عقلِ کلّ *** عقلْ چون شاه است و صورتها رُسُل4 عالَمِ اوّل جهانِ امتحان *** عالَمِ ثانی جزای این و آن - الحاقی از نسخۀ ناسخه.
- نسخۀ قونیه: أقوالْ فَشْر (از فُشار: بیهوده).
- نسخۀ قونیه: صورت هریک عرض را نوبتیست.
- نسخۀ ناسخه: فکرتها رُسُل.