Name: مثنوی معنوی - دفتر سوم- براساس تصحیح سید حسن میرخانی - مولانا جلال الدین محمد بلخی رومی
Availability: InStock
Author: مولانا جلالالدین محمد بلخی رومی

مثنوی معنوی - دفتر سوم

66

گرچه میوه آخِر آید در وجود *** اوّل است او؛ ز‌آنکه او مقصود بود
چون ملائک گوی: ﴿لا عِلمَ لَنا﴾ *** تا بگیرد دستِ تو ﴿عَلَّمتَنا﴾¹
گر در این مکتب ندانی تو هِجا *** همچو احمد پُرّی از نور حِجیٰ
گر نباشی نامدار اندر بِلاد *** گُم نِه‌ای، و اللٰهُ أعلَمْ بِالعِباد
اندر این ویرانه کآن معروف نیست *** از برای حفظِ گنجینۀ زَری ست
موضِعِ معروف کی بِنْهند گنج؟! *** زین قبَل آمد فَرَج در زیرِ رنج
خاطر آرَد بس شِکال اینجا وَلیک *** بُگسَلَد اِشکال را اُستورِ نیک
هست عشقش آتشی اِشکال سوز *** هر خیالی را بِروبد نورِ روز
هم از آن سو جو جوابْ ای مرتضیٰ *** کاین سؤال آمد از آن سو مر تو را
گوشۀ بی‌گوشۀ دل، شَهرَهی ست *** تابِ «لا شَرقیّ و لا غَرب» از مَهی ست
تو از این سو و از آن سو چون گدا *** ای کُهِ معنا چه می‌جویی صَدا؟!
هم از آن سو جو که وقتِ دردْ تو *** می‌شوی در ذکرِ «یا رَبّی» دو تو
وقتِ درد و مرگ آن سو می‌خَمی *** چون‌که دردت رفت، چونی أعجَمی؟!
وقتِ مِحنَت گشته‌ای اَللٰه‌گو *** چون‌که مِحنَت رفت، گویی: «راه کو؟»
🔹 در زمانِ درد و غم یادش کنی *** چون شدی خوش، باز بر غفلت تَنی
این از آن آمد که حق را بی‌گمان *** هر که بشْناسد بوَد دائم بر آن
آن‌که در عقل و گمان هستش حِجَیب *** گاه پوشیدَه‌ست و گَه بِدْریده جَیب
عقلِ جزوی گاه چیره، گَه نگون *** عقلِ کلّی ایمن از ﴿رَیْبَ المَنون﴾²
1. . سوره البقره آیه 32؛ «ما علمی نداریم جز آنچه تو به ما آموختی.»
  ﴿لا عِلمَ لَنا﴾: ما علمی نداریم (به جهل خود اقرار و اعتراف می‌کنیم). ﴿عَلَّمتَنا﴾: به ما آموختی (فضل خدا شامل تو شود و نور علم در وجود تو قرار بگیرد).
2. . سوره الطور آیه 30.
  ﴿رَيْبَ الْمَنُونِ﴾: مرگ و حوادث روزگار.