عنوان بصری جلد 8

این راه، راهی است که منحصر به فرد است. ما خیال می‌کنیم که عباداتی را که انجام می‌دهیم، این عبادات فقط دستور است و در مقام اطاعت، از روی اجبار انجام می‌دهیم؛ مجبوریم انجام بدهیم و اگر انجام ندهیم این مسائل پیش می‌آید. هیچ تا به‌حال شده است که برای آمدنِ وقتِ نماز، خود را در انتظار ببینیم؟! هیچ شده است که برای انجام حج، روزشماری کنیم؟! هیچ شده است پس از انقضاء ماه رمضان، برای رسیدن به ماه رمضانِ بعد روزشماری کنیم؟! چرا باید این‌طور باشد؟! دلیلش چیست؟!

 دلیلش اشتباهی است که در تفکّر ما نسبت به تکالیف وجود دارد. ما خیال می‌کنیم کارهایی را که انجام می‌دهیم، این کارها براساس برنامه‌ای است که خدای متعال این برنامه را برای انسان قرار داده است: امروز این کار را باید انجام بدهی، فردا آن کار، و اگر انجام ندهی چه و چه خواهی شد؛ اگر نماز نخوانی چه خواهی شد؛ اگر روزه نگیری چه خواهی شد؛ اگر خمس ندهی چه خواهی شد؛ اگر زکات ندهی چه خواهی شد؛ اگر به حج نروی چه خواهی شد! به قول امیرالمؤمنین علیه السّلام:

کلام امیرالمؤمنین علیه السّلام در تقسیم‌بندی عبادت مردم

تِلکَ عِبادةُ العَبیِد؛¹ «این عبادت بندگان است!»

بنده‌ای که در خدمت مولای خودش است، عاشق چشم و ابروی مولایش که نیست! در زمان‌های سابق بنده بود و الآن ممکن است خدمت‌کاری در منزل خدمت بکند. او آن‌چنان قُربةً إلی اللَه که برای خدمت نمی‌آید. در زمان سابق مسئلۀ ترس بود، الآن مسئلۀ مقرّری و مواجبی است که می‌گیرند، مثل تمام مؤسّسات و مثل تمام ادارات!

 افرادی که در فلان اداره سرِ کار می‌روند، معمولاً این‌طور می‌روند که یک