نور ملکوت حج جلد 1
مقدمات و مبانی حج
کتاب حاضر، جلد اول مجموعۀ «نور ملکوت حج» و دربرگیرندۀ مبانی و مباحث مقدماتی این فریضه است. این اثر که برگرفته از آثار و بیانات علامه سید محمدحسین حسینی طهرانی و آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی (رضوان‌الله‌علیهما) است، حج را از منظر عرفانی تحلیل کرده و تفاوت نگاه معصومین علیهم‌السلام و علمای ربانی را با سایر افراد به این فریضه نشان می‌دهد. مؤلفان ضمن نقد نگاهِ صرفاً ظاهری و تأکید بر حقیقت و باطن حج، مسائل مهم فقهی (مانند استطاعت) را نیز در کنار مباحث عرفانی بررسی کرده‌اند. این کتاب با ساختاری موضوعی در ۶ فصل تدوین شده است.
نور ملکوت حج جلد 1
164و دوستان مرحوم والد بودند ـ البته مرحوم والد در اواخر دیگر با مرحوم دولابی ارتباطی نداشتند ـ و بعضی از افراد دیگر که الآن در قید حیات هستند.
مرحوم حاج‌آقا معین، بسیار به مسائل طهارت و نظافت و تطهیر اهتمام داشتند ـ البته مقداری هم خارج از عادت ـ و تا آخر عمر نیز همین‌طور بودند. طبعاً در آن زمان، آنها بسیار سرِکیف و سرحال و خوش بودند و مانند این دوره‌زمانه نبود که لب‌ولوچه‌های همه آویزان است!
زمانی که در مکه بودند، می‌خواستند به مسجدالحرام بروند و آخرین طواف را انجام بدهند و از آنجا به‌سوی مدینه حرکت کنند ـ چون حجشان مدینه‌بعد بود ـ بعدازظهر، در مکانی نشسته بودند؛ چون از جایی پیاده آمده و خسته شده بودند، به همین خاطر نشسته بودند تا چایی بنوشند و سپس بروند و طواف و زیارت آخر را که در واقع به‌عنوان طواف وداع بود، بجا بیاورند.
توضیحاتی دربارۀ باب بنی‌شیبه (ت)
در آن زمان، مسجدالحرام این‌گونه و با این کیفیت فعلی نبود و تشکیلات زیادی داشت؛ نمی‌دانم رفقا عکس‌های آن زمان را دیده‌اند یا نه؛ حتی باب بنی‌شیبه1 هنوز
- باب بَنی‌شَیبه: از درب‌های ضلع شرقی مسجدالحرام و نخستین درب از سمت شمال بود که با سه لنگه، در برابر باب کعبه، مقام ابراهیم و شمال چاه زمزم قرار داشت. این باب مقابل خانه‌های بنی‌شیبه واقع بود و فرزندان شیبة بن عثمان، که پرده‌داران کعبه بودند، از آن استفاده می‌کردند.
در ماجرای نصب حجرالأسود، هنگامی که میان قبایل اختلاف افتاد و بنا بر آن شد که قضاوت برعهدۀ نخستین فردی باشد که از باب بنی‌شیبه وارد می‌شود، رسول خدا صلّی اللَه علیه و آله و سلّم از این باب وارد شدند و به آن اختلاف پایان دادند.*
در فتح مکه (سال هشتم هجری) حضرت امیرالمؤمنین علیه‌السّلام بت هُبَل را به فرمان رسول خدا صلّی اللَه علیه و آله و سلّم شکستند و آن را در درگاه باب بنی‌شیبه دفن کردند. از این‌رو، دخول به مسجدالحرام از باب بنی‌شیبه مستحب شمرده شده است؛ زیرا با ورود از این درب، بت یادشده لگدمال می‌شود.**
امروزه باب بنی‌شیبه به‌واسطۀ توسعۀ مسجدالحرام، درون مسجد قرار گرفته و تقریباً محاذی باب‌السّلام واقع است. بنابراین، با دخول از باب‌السّلام و پیشروی به موازات آن به‌سمت داخل مسجد، ورود از باب بنی‌شیبه محقق می‌شود. (محقق)
* رجوع شود به التّاریخ القویم لمکّة و بیت اللَه الکریم، ج ٣، ص ٣٧٢ و ج ٤، ص ٣٨٩ و ٣٩٠؛ البدایة و النّهایة، ج ٥، ص ١٥٢.
** رجوع شود به من لا یحضره الفقیه، ج ٢، ص ٢٣٨.
- باب بَنی‌شَیبه: از درب‌های ضلع شرقی مسجدالحرام و نخستین درب از سمت شمال بود که با سه لنگه، در برابر باب کعبه، مقام ابراهیم و شمال چاه زمزم قرار داشت. این باب مقابل خانه‌های بنی‌شیبه واقع بود و فرزندان شیبة بن عثمان، که پرده‌داران کعبه بودند، از آن استفاده می‌کردند.