نور ملکوت حج جلد 1
مقدمات و مبانی حج
کتاب حاضر، جلد اول مجموعۀ «نور ملکوت حج» و دربرگیرندۀ مبانی و مباحث مقدماتی این فریضه است. این اثر که برگرفته از آثار و بیانات علامه سید محمدحسین حسینی طهرانی و آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی (رضوان‌الله‌علیهما) است، حج را از منظر عرفانی تحلیل کرده و تفاوت نگاه معصومین علیهم‌السلام و علمای ربانی را با سایر افراد به این فریضه نشان می‌دهد. مؤلفان ضمن نقد نگاهِ صرفاً ظاهری و تأکید بر حقیقت و باطن حج، مسائل مهم فقهی (مانند استطاعت) را نیز در کنار مباحث عرفانی بررسی کرده‌اند. این کتاب با ساختاری موضوعی در ۶ فصل تدوین شده است.
نور ملکوت حج جلد 1
234ـ رضوان اللَه علیه ـ می‌فرمودند:
به هر ولیّ و عارفی که درجات و مقامات بیشتر دادند او را به انواع بلایا و شدائد بیشتری مبتلا نمودند.1
آری، این است سرّ فرمایش حضرت سجاد علیه السّلام که می‌فرماید:
و در این اوقات (اوقات مرض و شدائد و ابتلائات) ملائکۀ تو اعمال و حالاتی را از من ثبت می‌کنند که امکان ندارد به قلبی خطور کرده باشد و یا زبانی از آن پرده برداشته باشد (یعنی این حالات و مقاماتی که به‌واسطۀ ابتلا برای انسان پیش می‌آید).
اشعار ابن‌فارض دربارۀ فنای در معشوق
ابن‌فارض می‌گوید:
و إن شِئتَ أن تَحْیا سَعیدًا فَمُت بـه *** شـهیدًا و إلّا فَـالغَرامُ لـه أهـلُ فمَن لَم یَمُت فی حُبِّه لم یَعِش به *** و دونَ اجتِناءِ النّحلِ ما جَنَتِ النّحلُ2 ”اگر می‌خواهی که به حیات ابدی و سعادت سرمدی نایل شوی باید در راه محبوب و معشوق، خود را فدا کنی و از هستی خود بگذری و خود را محو و نابود سازی و هستی را به اصل خود ارجاع دهی، در غیر این‌صورت افراد دیگری هستند که عشق محبوب و حب او را برای خود برگزیده‌اند.
پس کسی که در راه محبوب فانی نشود و جانش را نثار نکند به حیات و زندگی جاودان نرسیده است؛ و کسی که به‌دنبال استحصال و دستیابی به عسل خالص و ناب می‌باشد، تحمل و توقع نیش زنبور را هم خواهد داشت و بر او سخت و گران نخواهد آمد.“
ابتلا، تحفه‌ای الهی برای بندگان خاص
بدین جهت در مکتب اهل‌بیت علیهم السّلام وقوع در مرض و شدت و گرفتاری همانند تحفه‌ای است که خدای متعال بندگان خود را به آن کرامت می‌بخشد؛ چنانچه در روایت وارد است:
- جهت اطّلاع بر احادیث در این باب، رجوع شود به الکافی، ج ٢، ص ٢٥٢ ـ ٢٦٠.
- دیوان ابن‌فارض، ص ١٦٢.