نور ملکوت حج جلد 1
مقدمات و مبانی حج
کتاب حاضر، جلد اول مجموعۀ «نور ملکوت حج» و دربرگیرندۀ مبانی و مباحث مقدماتی این فریضه است. این اثر که برگرفته از آثار و بیانات علامه سید محمدحسین حسینی طهرانی و آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی (رضواناللهعلیهما) است، حج را از منظر عرفانی تحلیل کرده و تفاوت نگاه معصومین علیهمالسلام و علمای ربانی را با سایر افراد به این فریضه نشان میدهد. مؤلفان ضمن نقد نگاهِ صرفاً ظاهری و تأکید بر حقیقت و باطن حج، مسائل مهم فقهی (مانند استطاعت) را نیز در کنار مباحث عرفانی بررسی کردهاند. این کتاب با ساختاری موضوعی در ۶ فصل تدوین شده است.
نور ملکوت حج جلد 1
45بردارد، و هر کسی را که به استطاعت و تمکّن از إتیان این تکلیف عظیم الهی میرسد برای رسیدن به مقصود و مطلوب و تسهیل امور یاری رساند.
و اگر افرادی تمکّن از انجام مناسک را جدای از طریق و مسیر متعارف دارند تشویق نماید و صرفاً به ارسال عدۀ معدود از طریق متعارف و رسمی بسنده نکند و اگر بعضی برای جهتی از جهات در مسیر حرکت آنان سنگاندازی و مانعتراشی میکنند، ممانعت کند و راه وفود به حرم الهی را بر روی آنها نبندد و اختیار بذل مال و انتخاب طریق را برعهدۀ خود افراد قرار دهد.1
وجوب فوریت در ادای حج مستطیع (ت)
چهاینکه استطاعت حد و مرز ندارد و اگر شخصی بتواند برای أدای حج واجب حتی میلیونها صرف کند، حرام است که حتی یک سال حج خود را به تأخیر اندازد و باید لَدَی الاستِطاعَةِ و التّمکُّن، فی الفَور2 به این فریضۀ عظمای الهی اقدام نماید3 و صرفاً به ثبتنام و مَشی در طریق متعارف رسمی اکتفا نکند، که در صورت
- رجوع شود به همان، ص ٢٧٢. ولایت فقیه در حکومت اسلام، ج ٣، ص ٢٥٦:
«از جمله وظایف ولیّ فقیه، ایجاد وزارت حج است؛ چون حج یکی از ارکان اسلام میباشد. و این مطلب بدیهی است که نمیشود مردمِ یک مملکتی مسلمان باشند و وزارت حج نداشته باشند. وزارت حج باید مستقل باشد، نه در تحتِ وزارت کشور و یا وزارت اوقاف.» (علامه طهرانی) - ترجمه: «هنگام داشتن استطاعت و توانایی، فوراً و بدون درنگ.» (محقق)
- مطلع انوار، ج ٢، ص ١٣١، تعلیقه:
«مرحوم آقای بیات [از شاگردان مرحوم انصاری همدانی رضوان اللَه علیه] به حقیر فرمودند:
من مستطیع و واجبُ الحج شده بودم ولی بهواسطۀ عارضۀ کسالت مرحوم انصاری از اقدام به تهیۀ مقدمات تعلّل میورزیدم، تا اینکه روزی این مطلب را با والد شما آقای حاج سید محمدحسین طهرانی در میان گذاشتم، ایشان فرمودند: ”چون واجب الحج و مستطیع شدهای نمیتوانی مسامحه کنی و یا منصرف شوی.“
عرض کردم: اصلاً پایم یارای حرکت بهصوب عراق و حجاز را ندارد. فرمودند: ”هیچ راهی برای درنگ و انصراف وجود ندارد، إنشاءاللَه خداوند کمک مینماید.“
من طبق دستور والد شما عمل نمودم و بهسمت کرمانشاه حرکت کردم، و هنگامی که به گردنۀ اسدآباد رسیدیم دیدم روح مرحوم انصاری به صورت کبوتری از شهر همدان ←
- رجوع شود به همان، ص ٢٧٢. ولایت فقیه در حکومت اسلام، ج ٣، ص ٢٥٦:
