نور ملکوت حج جلد 2
اسرار و احکام حج
جلد دوم مجموعۀ «نور ملکوت حج» است که در ادامۀ مبانی جلد پیشین، به تبیین اسرار، احکام و آداب این فریضه میپردازد. این اثر که برگرفته از آثار و بیانات علامه سید محمدحسین حسینی طهرانی و آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی (رضواناللهعلیهما) است، علاوه بر مناسک و اسرار حج، آداب اماکن زیارتی مکه و مدینه را نیز شرح میدهد. مباحث این مجموعه، سیری جامع از مقدمات و آمادگیهای پیش از این سفر الهی تا تحلیل اسرار و مناسک را در بر گرفته و در نهایت، بر لزوم مراقبههای پس از بازگشت جهت حفظ دستاوردها و حالات معنوی زائر تأکید میورزد. این کتاب نیز با ساختاری موضوعی در ۶ فصل تنظیم شده است.
نور ملکوت حج جلد 2
149دَنا مِنَ الحَجَرِ الأسوَدِ فَقَبَّلَهُ و استَلَمَهُ. فَقالَ: ”إنّی لَأعلَمُ أنّکَ حَجَرٌ لا تَضُرُّ و لا تَنفَعُ و لولا أنّی رَأیتُ رسول اللَه صلّی اللَه علیه و آله و سلّم قَبَّلَکَ و استَلَمَکَ لَما قَبَّلتُکَ و لا استَلَمتُکَ.“
فَقالَ لَهُ علیٌّ علیه السّلام: ”بَلیٰ یا أمیرَ المؤمنینَ! إنّهُ لَیَضُرُّ و لَیَنفَعُ؛ و لو عَلِمتَ تَأویلَ ذَلِکَ مِن کتابِ اللَهِ لَعَلِمتَ أنّ الّذی أقولُ لَکَ کَما أقولُ.
قالَ اللَهُ تَعالیٰ: ﴿وَإِذۡ أَخَذَ رَبُّكَ مِنۢ بَنِيٓ ءَادَمَ مِن ظُهُورِهِمۡ ذُرِّيَّتَهُمۡ وَأَشۡهَدَهُمۡ عَلَىٰٓ أَنفُسِهِمۡ أَلَسۡتُ بِرَبِّكُمۡ قَالُواْ بَلَىٰ﴾.
فَلَمّا أشهَدَهُم و أقَرّوا لَهُ بِأنّهُ الرّبُّ عزَّ وَ جلَّ و أنّهُمُ العَبیدُ، کَتَبَ میثاقَهُم فی رَقٍّ ثُمّ ألقَمَهُ هَذا الحَجَرَ! و إنّ لَهُ لَعَینَینِ و لِسانًا و شَفَتَینِ یَشهَدُ بِالمُوافاةِ، فَهوَ أمینُ اللَهِ عزَّ وَ جلَّ فی هَذا المَکانِ.“
فَقالَ عُمَرُ: ”لا أبقانیَ اللَهُ بِأرضٍ لَستَ بِها یا أبا الحَسَنِ!“1
”أبوسعید خُدری گوید: ما با عُمر در اولین حجی که در زمان خلافتش کرد، حج کردیم؛ چون عمر داخل مسجدالحرام شد، به حجرالأسود نزدیک شد و آن را بوسید و به آن دست مالید؛ و سپس گفت: من حقاً میدانم که تو یک سنگی بیش نیستی، نه نفعی از تو ساخته است و نه ضرری! و اگر من نمیدیدم که رسولاللَه تو را میبوسد و دست به تو میمالد، هر آینه من هیچگاه تو را نمیبوسیدم و دستهای خود را به تو نمیسودم!
در اینحال علی علیه السّلام فرمود: ای امیر مؤمنان! این سنگ هر آینه نفع میدهد و ضرر میرساند و اگر تو میدانستی تأویل آنچه را که من میگویم از کتاب خدا، هر آینه میدانستی که آنچه را من میگویم، همانطور است که من میگویم!
خداوند تعالیٰ میفرماید: ﴿و یاد بیاور ای پیامبر آن زمانی که خداوند ذریۀ بنیآدم را از پشتهایشان بیرون کشید و آنان را بر خودشان گواه گرفت که آیا من پروردگار شما نیستم؟ همه گفتند: آری!﴾
- بحار الأنوار، ج ٣٠، ص ٦٨٨، به نقل از شرح نهج البلاغة، ابنأبیالحدید، ج ١٢، ص ١٠٠.
