ارتداد در اسلام
تبیین جایگاه ارتداد در اسلام و احکام مترتبه بر آن
کتاب حاضر، دربرگیرندۀ مبانی و مباحث تحلیلی پیرامون مسئلۀ ارتداد در دین مبین اسلام است. این اثر که برگرفته از نوشتهجات و دروس خارج فقه آیتالله حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی (قدّسسرّه) است، ارتداد را از منظر عقلی، فطری و فقهی تحلیل کرده و تفاوت نگاه مکتب اهلبیت علیهمالسلام را با دیدگاههای افراطی و تفریطی در مقولۀ آزادی اندیشه و بیان نشان میدهد. مؤلف در این اثر، مسائل مهمی نظیر تفاوت ارتداد ملی و فطری، نقش علم و عقل و عناد در تحقق موضوع ارتداد و... را در کنار مباحث کلامی و تاریخی بررسی کرده است. این کتاب با ساختاری موضوعی در یک مقدمه و ۹ فصل تدوین شده است.
ارتداد در اسلام
23بسم اللَه الرّحمن الرّحیم
ستایش لا یزال و سپاس بیمثال، زیبندۀ حقّ متعال باد که قوالب مُظلمۀ امکان را به نور تجلی ذات، مَظهر ظهور اسماء و صفات جمال و جلالش فرمود؛ و بهمقتضای حکمت بالغۀ متنزّله از مشیّت مطلقه و ارادۀ متفردۀ ذات که: ﴿لَا يُسَۡٔلُ عَمَّا يَفۡعَلُ وَهُمۡ يُسَۡٔلُونَ﴾1 نظام عالم وجود را به سلسلۀ تنظیم و سِلک تدبیر، قوام آورد؛ و سلسلۀ موجودات عوالم وجود را به حیثیت تعلّقیۀ آنها به تسبیح و تقدیس خود ناطق گردانید؛ ﴿وَإِن مِّن شَيۡءٍ إِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمۡدِهِۦ وَلَٰكِن لَّا تَفۡقَهُونَ تَسۡبِيحَهُمۡ﴾.2
و همه را در نظام رشد و ارتقاء به ذروۀ صعود و اعلیمرتبۀ وجود، به جنبش و حرکت درآورد؛ ﴿وَلِلَّهِ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِ وَإِلَى ٱللَهِ تُرۡجَعُ ٱلۡأُمُورُ﴾؛3 «یا مَن
- سوره انبیاء (٢١) آیه ٢٣. اللَهشناسی، ج ٣، ص ٢٥٢:
«خداوند از کاری که میکند مورد پرسش و مؤاخذه قرار نمیگیرد؛ و ایشاناند که مورد پرسش و مؤاخذه واقع میشوند.» - سوره اسراء (١٧) آیه ٤٤. افقوحی ص ٤٨:
«هرچه در عالم وجود تعیّن مییابد بهلحاظ همان شعور و ادراک و علم درونی خود، تسبیح و حمد پروردگار را مینماید؛ ولی چه سود که شما از حقیقت و کنه این مسئله بیاطلاع و جاهلید!» - سوره آلعمران (٣) آیه ١٠٩. معادشناسی، ج ١، ص ٢٠٩ و ٦٤:
«از برای خداست و اختصاص به ذات مقدس او دارد آنچه در آسمانها و زمین است. و بهسوی خدا برمیگردد امرها و شئون و وجهۀ موجودات.»
- سوره انبیاء (٢١) آیه ٢٣. اللَهشناسی، ج ٣، ص ٢٥٢:
