ارتداد در اسلام
تبیین جایگاه ارتداد در اسلام و احکام مترتبه بر آن
کتاب حاضر، دربرگیرندۀ مبانی و مباحث تحلیلی پیرامون مسئلۀ ارتداد در دین مبین اسلام است. این اثر که برگرفته از نوشتهجات و دروس خارج فقه آیتالله حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی (قدّسسرّه) است، ارتداد را از منظر عقلی، فطری و فقهی تحلیل کرده و تفاوت نگاه مکتب اهلبیت علیهمالسلام را با دیدگاههای افراطی و تفریطی در مقولۀ آزادی اندیشه و بیان نشان میدهد. مؤلف در این اثر، مسائل مهمی نظیر تفاوت ارتداد ملی و فطری، نقش علم و عقل و عناد در تحقق موضوع ارتداد و... را در کنار مباحث کلامی و تاریخی بررسی کرده است. این کتاب با ساختاری موضوعی در یک مقدمه و ۹ فصل تدوین شده است.
ارتداد در اسلام
50این مطلب صحیح یا غیرصحیح است. انسان مطلب را میشنود و بعد با ادلهای که مایز بین حق و باطل هستند، باید تمییز دهد.
تلمیذ: پس «قول» در آیه مفهوم ندارد؟1
استاد: بله.
رنسانس اسلامی، چکیدۀ نظریات دکتر سروش
تلمیذ: چکیدۀ حرف دکتر سروش چیست؟
استاد: چکیدۀ حرف دکتر سروش یک نوع رنسانس دینی و پروتستانیسم اسلامی است.
«رنسانس» کلمهای فرانسوی و اصطلاحاً به معنای تغییر و تبدّل است؛ تغییر و دگرگونیِ مفاهیم دینی و احکام، و منطبقکردنِ آنها با شرایط زمان و تخیّلات و افکار شخصی.
در مسیحیت، ابتدا فقط کاتولیکهایی بودند که میگفتند: انسان نمیتواند آزادانه هر کاری انجام دهد و باید برطبق قواعد مسیحیت ـ ولو مخالف با عقل ـ عمل نماید. کاتولیکها عمیقاً به عقاید مسیحیت متمسّک بودند و بر حرکتکردن منطبق بر همان آیین پافشاری میکردند.
در مقابلِ کاتولیکها، عدهای با ایجاد یک تغییر و تحولی به مردم آزادی دادند و آنها را از این افکار مسیحیت و غربی درآوردند و گفتند: بهطورکلی انسان آزاد است و هر کاری دلش میخواهد میتواند انجام دهد. اسم اینها را گذاشتند: «پروتستان».
نظریۀ دکتر سروش نیز همین است. میگوید: مفاهیم دینی، یک مفاهیم ثابت و لا یتغیّر نیست. مفاهیم دینی در هر زمان، یک معنایی را به دست مخاطب میدهند. ممکن است در زمانی مفاهیم دینی دارای یک خصوصیّاتی بوده باشند، و الآن دارای
- «مفهوم» در اصطلاح علم اصول، بخشی از مدلولِ عبارت است که از سخن متکلم فهمیده شده ولی به زبان آورده نمیشود. مفهوم به «موافق» و «مخالف» تقسیم میگردد. در اینجا منظور «مفهوم مخالف» است. (محقق) رجوع شود به ص ٢٦٧.
