امام شناسی ج8

از شَهْر بن حَوْشَب، از أبو هَریره بیان كرده است كه چون رسول خدا دست على را گرفت و گفت: مَنْ کنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِىُّ مَوْلَاهُ‌ و خداوند عزّوجلّ آیه‌ ﴿الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَ أَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي﴾‌ را نازل فرمود، و أبُو هَریره گفته است كه: آن روز غدیر خمّ است و روزه در آن روز ثواب روزه شصت ماه را دارد، چنین گوید: این حدیث مُنْكر است جدّاً بلكه دروغ است به جهت آنكه در صَحیحین (صحیح بخارى و مسلم) از أمیرالمؤمنین عُمَر بن خطّاب وارد شده است كه: این آیه در روز جمعه روز عرفه نازل شد، و رسول اللَه در عرفات وقوف داشتند.¹

 و نیز در تفسیر خود گوید: إمام أحمد با سند خود از طارق بن شَهاب آورده است كه: مردى از یهود نزد عمر بن خطّاب آمد و گفت: اى أمیرمؤمنان! شما در كتاب خود، آیه‌اى را مى‌خوانید كه اگر بر ما طائفه یهود نازل شده بود آن روز را عید مى‌گرفتیم! عمر گفت: كدام آیه؟ یهودى گفت: گفتار خدا: ﴿الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَ أَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي﴾. عمر گفت: سوگند به خدا كه من مى‌دانم آن روزى را كه این آیه بر رسول خدا نازل شده است، و آن ساعتى را كه بر رسول خدا نازل شده است: عصر روز عرفه روز جمعه.

 و این روایت را بخارى، از حسن بن صبّاح، از جعفر بن عون، از عمر؛ و معلم و ترمذى و نسائى از چند طریق از قیس بن مسلم، از عمر روایت كرده‌اند²

عدم نزول آیه‌ ﴿أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ‌﴾ در روز عرفه‌

 ما براى اثبات بطلان این احادیث و تقریر نزول آیه در غدیر به دو وجه فعلًا تمسّك مى‌كنیم:

 اوّل‌ آنكه أهل سِیر و آثار از اهل تسنّن اتّفاق دارند بر آنكه پیامبر اكرم صلّى اللَه علیه و آله بعد از نزول آیه إكمال دین، هشتاد و یك روز، و یا هشتاد و دو روز عمر كردند و به دار بقا رحلت فرمودند؛ و همچنین مُورّخین ایشان مى‌گویند: رحلت آن حضرت در روز دوازدهم ماه رَبیع الأوَّل واقع شد.

 فخر رازى در تفسیر خود گوید: اصحاب آثار گفته‌اند كه: چون این آیه بر پیغمبر اكرم صلّى اللَه علیه (و آله) و سلّم نازل شد پس از نزول آن بیش از هشتاد و