معاد شناسی ج1
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد اول از این مجموعه پیرامون «رابطه باطنی دنیا و آخرت» و «حرکت انسان به سوی باطن دنیا» سخن بهمیان آمده است. مهمترین مباحث این مجلّد: • فرق مؤمن و کافر در پیروی از عقل و حسّ • معنای زینت و غرور بودن دنیا • دنیا، ظاهر حیات و آخرت، باطن آن است • علت ترس از مرگ • اشتیاق به مرگ، شاخص مؤمن • معنای دنیای مذموم • راه بهشت، صبر در ناملایمات است • مرگ و خواب از یک مقولهاند، با شدّت و ضعف • در حال خواب با بدن مثالی هستیم • عمل فرشتگانِ قبض روح و ملک الموت، عین عمل خداست • کیفیت قبض روح افراد مختلف، از مؤمن و کافر و ستمگر • قبض روح و مشاهدات در حال مرگ، با باطن است • مرگ، تطهیر و تزکیه است • در آخرت، متاع عبودیت و تقویٰ خریدار دارد
مرتب سازی:
معاد شناسی ج1
149جوارح و حواسّ معتدل آفرید، و به غرائز و ملكات او را تسویه فرمود. و آن خدائى كه از انسان دو زوج مرد و زن را قرار داد، آیا چنین پروردگار قدرتمندى نمىتواند مردگان را زنده كند و آنها را به جزاى كردار و رفتارشان برساند؟»
در روایت است كه حضرت أمیر المؤمنین علیه السّلام این آیه را بسیار تلاوت میكردهاند: أَ يَحْسَبُ الْإِنْسانُ أَنْ يُتْرَكَ سُدىً. «آیا انسان چنین مىپندارد كه مُهمل آفریده شده و به خود واگذارده شده است؟» و اشك از چشمانشان جارى مىشد. و هر وقت این آیه را تلاوت میكردند، مكرّراً میخواندند1
اشتیاق أمیر المؤمنین به لقاء خداى تعالى
أمیر المؤمنین خبر دارد كه در پس این پرده چه خبر است؛ او امام است، عالِم السّر و الخفیات است، عالَم غیب و شهادت مشهود اوست.
ابن حجر هیثمى مكّى مىنویسد:
وَ کانَ عَلىٌّ فى شَهْرِ رَمَضانَ الَّذى قُتِلَ فیهِ یفْطُرُ لَیلَةً عِنْدَ الْحَسَنِ وَ لَیلَةً عِنْدَ الْحُسَینِ وَ لَیلَةً عِنْدَ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ، وَ لا یزیدُ عَلَى ثَلَاثِ لُقَمٍ وَ یقولُ: أُحِبُّ أَنْ أَلْقَى اللهَ وَ أَنَا خَمِیصٌ.2
میگوید: «حضرت در ماه رمضانى كه در آن ضربت خورده و شهادت یافت، اینطور بود كه یك شب در نزد حضرت امام حسن
- ضمن داستانى سيّد ابن طاووس در کتاب «الملاحم و الفتن» طبع نجف، ص ١٥٤ ذکر مىکند.
- «الصّواعق المحرقة» ص ٨٠