
معاد شناسی ج1
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد اول از این مجموعه پیرامون «رابطه باطنی دنیا و آخرت» و «حرکت انسان به سوی باطن دنیا» سخن بهمیان آمده است. مهمترین مباحث این مجلّد: • فرق مؤمن و کافر در پیروی از عقل و حسّ • معنای زینت و غرور بودن دنیا • دنیا، ظاهر حیات و آخرت، باطن آن است • علت ترس از مرگ • اشتیاق به مرگ، شاخص مؤمن • معنای دنیای مذموم • راه بهشت، صبر در ناملایمات است • مرگ و خواب از یک مقولهاند، با شدّت و ضعف • در حال خواب با بدن مثالی هستیم • عمل فرشتگانِ قبض روح و ملک الموت، عین عمل خداست • کیفیت قبض روح افراد مختلف، از مؤمن و کافر و ستمگر • قبض روح و مشاهدات در حال مرگ، با باطن است • مرگ، تطهیر و تزکیه است • در آخرت، متاع عبودیت و تقویٰ خریدار دارد
معاد شناسی ج1
163دارو براى این شخص مریض. مردم اگر بدانند كه بواسطه مرگ چه نعمتهاى بزرگى را در مىیابند، هر آینه مرگ را دوست میدارند بیشتر از مقدار دوستىاى كه شخص عاقلِ با احتیاط داروى دافع آفت و جالب سلامت خود را دوست دارد.1
و نیز در كتاب «معانى الاخبار» از محمّد بن قاسم مفسّر جرجانىّ از أحمد بن حسن حسینىّ از حسن بن علىّ ناصرى از پدرش از حضرت محمّد بن علىٍّ الجواد علیهما السّلام روایت میكند كه:
از حضرت امام زین العابدین علیه السّلام سؤال شد كه: مرگ چیست؟
حضرت فرمود: مرگ براى مؤمن مانند كندن لباسهاى چركین جانور گذارده، و مانند باز كردن غلها و بندهاى سنگین، و تبدیل كردن آنهاست به فاخرترین لباسها با پاكیزهترین و مطبوعترین بوها، و سوار شدن بر بهترین و راهوارترین مركبها و وارد شدن در شایستهترین منزلها.
و مرگ از براى كافر مانند كندن لباسهاى فاخر و انتقال از منزل مألوف و مأنوس خود، و تبدیل كردن آنهاست به چركینترین لباسها و خشنترین آنها و به وحشتناكترین منزلها و شدیدترین عذابها.2
بارى، منظور از بیان این روایت اینست كه بعد از مرگ، روح زنده است و معذّب و یا متنعّم است، و عیناً مانند خوابى كه انسان میكند
- «معانى الاخبار» ص ٢٩٠ و ص ٩٨٢
- همان
