
معاد شناسی ج1
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد اول از این مجموعه پیرامون «رابطه باطنی دنیا و آخرت» و «حرکت انسان به سوی باطن دنیا» سخن بهمیان آمده است. مهمترین مباحث این مجلّد: • فرق مؤمن و کافر در پیروی از عقل و حسّ • معنای زینت و غرور بودن دنیا • دنیا، ظاهر حیات و آخرت، باطن آن است • علت ترس از مرگ • اشتیاق به مرگ، شاخص مؤمن • معنای دنیای مذموم • راه بهشت، صبر در ناملایمات است • مرگ و خواب از یک مقولهاند، با شدّت و ضعف • در حال خواب با بدن مثالی هستیم • عمل فرشتگانِ قبض روح و ملک الموت، عین عمل خداست • کیفیت قبض روح افراد مختلف، از مؤمن و کافر و ستمگر • قبض روح و مشاهدات در حال مرگ، با باطن است • مرگ، تطهیر و تزکیه است • در آخرت، متاع عبودیت و تقویٰ خریدار دارد
معاد شناسی ج1
172صورت واقعیه نفس ناطقه اوست حضور پیدا مىكند، منتهى قیامت این كرم بعد از بیست روز است و قیامت انسان بیشتر.
همینطور كه این كرم خوابید و بیدار شد، انسان مىخوابد و بیدار مىشود. همینطور كه این كرم مرد و زنده شد، انسان مىمیرد و زنده مىشود.
براى اینكه این مطلب كاملًا روشن شود، ناچار از توضیحى بسیار روشن و روان هستیم؛ هر چند مطالبى كه در این زمینه بیان مىكنیم سعى مىنمائیم كه تا حدّ إمكان مطالب ساده و قابل ادراك باشد.
مراحل وجودى انسان: طبع و ماده، ذهن و برزخ، روح و نفس
مراحل وجودى انسان: طبع و مادّه، ذهن و برزخ، روح و نفس انسان داراى سه مرحله است: اوّل بدن او كه به عالم طبع و مادّه تعبیر مىشود، دوّم قواى فكریه و تخیلیه كه از آن به عالم مثال و صورت تعبیر مىشود، سوّم روح و نفس او كه از آن به عالم نفس تعبیر مىگردد.
این سه مرحله از هم جدا نیستند بلكه داخل یكدیگرند، نه مثل آنكه یك نخود را با یك لوبیا پهلوى هم قرار دهیم، و نه مانند آنكه یك قاشق را داخل استكان و استكان را داخل ظرفى بگذاریم، بلكه بدن منفكّ از صورت و صورت منفكّ از روح نیست؛ بدن مندكّ در صورت و صورت مندكّ در نفس است.
تشبیه براى عالم طبع و مثال و نفس
تشبیه: یك دانه گردو یا یكدانه بادام جسمى دارد و روغنى دارد و عصارهاى دارد. مرحله اوّل جسم اوست كه همان پیكر او را تشكیل
