
معاد شناسی ج1
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد اول از این مجموعه پیرامون «رابطه باطنی دنیا و آخرت» و «حرکت انسان به سوی باطن دنیا» سخن بهمیان آمده است. مهمترین مباحث این مجلّد: • فرق مؤمن و کافر در پیروی از عقل و حسّ • معنای زینت و غرور بودن دنیا • دنیا، ظاهر حیات و آخرت، باطن آن است • علت ترس از مرگ • اشتیاق به مرگ، شاخص مؤمن • معنای دنیای مذموم • راه بهشت، صبر در ناملایمات است • مرگ و خواب از یک مقولهاند، با شدّت و ضعف • در حال خواب با بدن مثالی هستیم • عمل فرشتگانِ قبض روح و ملک الموت، عین عمل خداست • کیفیت قبض روح افراد مختلف، از مؤمن و کافر و ستمگر • قبض روح و مشاهدات در حال مرگ، با باطن است • مرگ، تطهیر و تزکیه است • در آخرت، متاع عبودیت و تقویٰ خریدار دارد
معاد شناسی ج1
235مشتاقانه به حرم عِزّ پروردگار كه خود خدا مباشرت در وارد كردن مُخلَصین از بندگان خود را بدان دارد رهسپار شود.
بنابراین، هم خود خدا قبض روح میكند توسّط عالین از خواصّ از اولیاى خود، و هم فرشته مقرّب پروردگار حضرت ملك الموت، و هم فرشتگان جزئیه.
اختلاف قبض ارواح بر حسب اختلاف ایمان و عمل
و از اینجا میتوان یك مطلب مهمّ را استنتاج كرد، و آن اینست كه افراد مؤمن داراى درجات مختلفند؛ آنها كه ایمانشان ضعیف است، ملائكهاى كه قبض روح آنها را مىنمایند از فرشتگان ضعیف هستند كه فقط در هنگام نزع روح میتوانند برآن مؤمن غلبه كنند و او را قبض كنند و ببرند.
و افرادى كه ایمانشان قوىتر است، دیگر آن ملائكه ضعیف قدرت بر قبض روح آنان را ندارند و ملائكه قوىتر لازم است تا بتوانند بر ارواح آنان غالب آمده و آنها را بربایند.
و همچنین بر هر دسته از مؤمنین، هر چه ایمانشان قوىتر گردد و روحشان عالىتر شود، ملائكه قوىترى بر آنها غلبه و حكومت مىكنند، تا ایمان مؤمن به سرحدّى برسد كه دیگر ملائكه جزئیه قدرت بر قبض روح او را نداشته باشند. در اینجا خود حضرت عزرائیل كه از فرشتگان مقرّب است قبض روح میكند و بدون واسطه فرشتگان جزئیه متصدّى ربودن ارواح آنها میگردد.
و آن درجه از مؤمنینى كه به مقام مُخلَصین رسیده باشند، بدست ذات مقدّس خود پروردگار عزّ و جلّ قبض روح آنها صورت
