Name: کتاب معاد شناسی ج6 - PDF - علامه طهرانی
Availability: InStock
Author: علامه آیتاللَه سید محمدحسین حسینی طهرانی

معاد شناسی ج6

23

إذْ خُمِّرَتْ طینَتُنا بِالْمَلَکة *** وَ تِلْک فینا حَصَلَتْ بِالْحَرَکه (٣)
لَکنْ کما الْوُجودُ مَنْسوبٌ لَنا *** فَا لْفِعْلُ فِعْلُ اللهِ وَ هوَ فِعْلُنا (٤)¹
١ ـ اشیاء تا وقتى كه موجود نشوند، نمى‌توانند اثرى یا فعلى را از خود ایجاد نمایند (پس در هنگامى كه اصل وجود انسان و سائر موجودات، غیرى است و اختصاص و بستگى به ذات حقّ تعالى دارد، چگونه ممكن است اثر و فعل آنها غیرى نباشد و تعلّق به ذات حضرت قیوم نداشته باشد؟) و اختیار ما دیگر نمى‌تواند مستند به اختیار دیگر بوده باشد.
٢ ـ و چگونه افعال ما به ما واگذار شده است؟ و مگر نه اینست كه این واگذارى، اقتضاى واگذارى و تفویض ذات ما را مى‌نماید (و بطلان آن مسلّم است).
٣ ـ چون سرشت ما با ملكات ما تخمیر شده است، و معلوم است كه ملكات ما بواسطه تكرّر حركات و سكنات در ما پدید مى‌آید (بنابراین اگر حركات به ما واگذار شده بود، بالطّبع و بالملازمه ملكات نیز كه نتیجه افعال است به ما واگذار شده، و بنابراین طینت و سرشت ما نیز واگذارى و تفویضى بود؛ و این غلط است).
٤ ـ (لیكن كسى گمان نبرد كه این امر اقتضاى جبر میكند؛ زیرا ما در مقام نقض تفویض هستیم و براى روشن شدن مطلب و بیان‌
1. «غرر الفرائد»: منظومه سبزوارى، طبع ناصرى، ص ١٧٤ و ١٧٥