معاد شناسی ج7
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیة‌اللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس‌سرّه می‌باشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانی‌های ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطن‌بودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایه‌گذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذی‌قیمت فرامی‌خواند. در جلد هفتم از این مجموعه پیرامون «کیفیت نامۀ عمل انسان» و «کیفیت شهادت بر اعمال انسان در قیامت» سخن به‌میان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • معنای رسیدن نامۀ عمل از سمت راست و چپ • نامۀ بهشتی‌ها از جانب سعادت داده میشود • نتیجه اعمال انسان ملازم نفس انسان است • نامۀ عمل، عین حقیقت ملکوتی عمل است • مقرّبان و مخلَصان نامۀ عمل ندارند • مخلَصین و مقرّبین مدهوش ذاتِ حق‌اند • شاهدان بر اعمال و شرایط شهادت بر عمل • شاهدان بر اعمال از نیّت‌ها خبر دارند • شرط شهادت، احاطۀ علمیه بر پنهانی‌هاست • شهادت پیامبران، ائمه علیهم‌السلام، ملائکه، اعضاء و جوارح، زمان و مکان، جمادات، قرآن در روز قیامت و کیفیت شهادت آنها • جمادات در قیامت شعور دارند و شهادت می‌دهند • اختلاف مساجد در فضیلت، ناشی از اختلاف نور آنهاست • نورانیت زمان و مکان، تابع نورانیتِ اهل آنهاست
معاد شناسی ج7
140برگزیدگى ذریه ابراهیم براى شهادت بر اعمال مردم است
و جمیع مطالب فوق را مى‌توان بدین گونه در چند جمله خلاصه نمود كه نتیجه بحث است:
چون آن حضرت أوّلًا براى اسلام ذرّیه دعا نموده و سپس دعا براى ارائه مناسك و دعا براى قبولى توبه آنها نموده است و پس از آن دعا براى بعثت پیغمبرى در میان آنها نموده كه آیات خدا را بر آنها تلاوت كند و تعلیم كتاب و حكمت نماید و رشد و نموّ دهد، معلوم میشود كه دعا براى جماعتى از قریش بوده كه جمع بین طهارت ذاتى خود به اسلام واقعى و تسلیم محض بودن در مقابل خدا را داشته باشند؛ چون اسلام در اینجا همان معناى اسلام در رَبَّنا وَ اجْعَلْنا مُسْلِمَيْنِ لَكَ را دارد، و این دعا در زمانى بود كه آن حضرت به مقام پیغمبرى رسیده و امتحانات را داده بود، و با فرزندش إسمعیل به ساختمان كعبه مشغول بود، پس طلب اسلام او در این حال معناى بسیار راقى و لطیف و دقیق خواهد بود كه همان مقام تسلیم و فنا در ذات خدا و سپردن جمیع امور و شراشر وجود به دست اوست.
و جمع بین طهارت مكتسبه صفاتیه از ارائه مناسك، و قبولى توبه در تمام مراحل و وفاى به عهد نموده و علاوه مورد لطف خدا به بعثت رسول الله قرار گرفته و از تلاوت آیات خدا بر آنها و تعلیم كتاب و حكمت و تزكیه به حدّ اعلا تا رسیدن به مقام كمال انسانى برخوردارند.
و میدانیم كه جمله لِيَكُونَ الرَّسُولُ شَهِيداً عَلَيْكُمْ و جمله تَكُونُوا شُهَداءَ عَلَى النَّاسِ تعلیل براى هُوَ اجْتَباكُمْ است یعنى علّت برگزیدگى و انتخاب شما براى آن بوده كه شما گواه و شاهد بر اعمال مردم باشید!