
معاد شناسی ج8
کتاب شریف «معاد شناسی» از آثار نفیس علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّسسرّه میباشد. این اثر ارزشمند به قلم خود ایشان، در حقیقت صورت مکتوب و تفصیلی سخنرانیهای ایشان در موضوع معاد است. در این مباحث، کیفیت سیر انسان در دنیا و عالم غرور، و نحوۀ تبدّل عالم غرور به عالم حقائق، و رسیدنِ انسان به خدا نشان داده میشود. محوریت این ابحاث روی «باطنبودنِ آخرت نسبت به دنیا» پایهگذاری شده است که با قلمی شیوا و سلیس پرده از حقایق ناشکفتۀ عالم آخرت و معاد برداشته و شیفتگان حریم معبود را به تدبّر در معانی این اثر ذیقیمت فرامیخواند. در جلد هشتم از این مجموعه پیرامون «حقیقت صراط»، «حقیقت میزان» و «کیفیت حساب در قیامت» سخن بهمیان آمده است. اهم مباحث این مجلّد: • معنای صراط در قیامت • صراط مستقیم واحد است و «سُبُلِ سلام» متعدد • صراط، راهی باطنی از نفس انسان به سوی خداست • اختلاف عبور از صراط به حسب اختلاف درجات انسانیت • مراد از صراط مستقیم در قرآن، امیرالمؤمنین علیهالسلام است • صراط به سوی دوزخ ویژۀ ستمکاران است • صراط دنیا، نفس امام واجبالإطاعه است • کیفیت اسفار اربعه • حقیقت میزانِ اعمال در قیامت • میزان امتها، پیامبران و اوصیای آنها هستند • مخلَصین و منکرین لقاءالله میزان ندارند • میزان عمل، امیرالمؤمنین علیهالسلام است • صفات انسان کامل، همان میزان است • کیفیت حساب در قیامت • علم خدا حضوری و حساب او سریع است • خلاصۀ آراء حکماء و علمای تجربی درباره زمان • نسبی بودن زمان در موقف قیامت
معاد شناسی ج8
25تعلّق و محبّت به غیر خدا و دلبستگى به زینتهاى آن، و گرایش به عالم غرور و باطل.
پس پیامبر در روى زمین درنگ كرد ولى در دنیا درنگ نكرد و چون روى زمین آمد بدون یك لحظه تأمّل و توقّف بر ریاست و جاه و حبّ مال و سایر تعلّقات دنیویه کالبَرقِ الخاطِف به سرعت از آن عبور كرد.
دنیا یعنى عالم اعتبار؛ حقائق را كنار زدن؛ و به اعتباریات مشغول شدن؛ و پشت حجاب ظلمانى ماندن؛ و از سطح انسانیت تنازل نمودن و در حدود افكار بهائم و شیاطین زیست كردن. چقدر زندگى رسول الله اینچنین بوده است؟ هیچ هیچ. اصلًا زندگانى پیغمبر اكرم اینچنین نبوده است؛ پیامبر اكرم در تمام مدّت عمر تا هنگام رحلت یك دقیقه مانند مردم دنیا روى هدف و مقصد دنیا زندگى نكرد.
در روایت داریم كه انبیاء و اولیاء از صراط کالبرقِ الخاطِف میگذرند؛ شما هنگام برق زدن آسمان، آسمان را دیده اید؟ چگونه آن برق به شما میرسد و چشم را خیره میكند؛ با همین سرعت آنها از صراط عبور میكنند؛ دنیا پل است و حتماً باید از جهنّم بگذرند؛ انبیاء كه به عالم اعتبار وارد شدند و لیكن عبورشان زمانى طول نكشید، چون دل ندادند؛ در آنجا هم از صراط چون برق میگذرند.
از انبیاء و ائمّه و اولیاء گذشته، افراد دیگر كه در درجات مختلف پائینترى هستند و به دنیا دل دادهاند به حسب اختلاف درجات و بستگى آنها به دنیا عبورشان مختلف است.
