رساله مودت

ابو الهیثم بود) و از ابوعمارة خُزَیمة بن ثابت انصارى أوسى كه حضرت رسول الله شهادت او را به جاى شهادت دو مرد شمردند، و اینها از اصحاب كبار و أجلّه صحابه بودند، یاد میفرماید و بر فقدان و شهادت آنها در جنگ صفّین افسوس مى‌خورد.

 سپس دست به محاسن شریف كشیده و گریه طولانى نمود، سپس فرمود: أوْهِ! عَلَى إخْوَانِىَ الَّذِینَ تَلَوُا الْقُرْءَانَ فَأَحْکمُوهُ، و تَدَبَّرُوا الفَرْضَ فَأَقَامُوهُ، أَحْیوُا السُّنَّةَ وَ أَمَاتُوا الْبِدْعَةَ، دُعُوا لِلْجِهَادِ فَأَجَابُوا، وَ وَثِقُوا بالْقَآئِدِ فَاتَّبَعُوهُ.

 «آه و دریغ بر برادران من! آنانكه قرآن را با تدبّر تلاوت نمودند و اساس آن را استوار كردند، و در فرائض با تدبّر و بصیرت نگریسته و آنها را اقامه نمودند، سنّت رسول خدا و شریعت غرّاء را زنده كردند و بدعت را میراندند، به جهاد دعوت شدند و اجابت نمودند، و بر رئیس و پیشواى خود وثوق داشتند و از او پیروى كردند.»

 بارى این أفراد از جمله صحابه پر ارزش رسول خدا بودند كه با ایمان راسخ تا آخرین وهله در ركاب مولى الموالى شمشیر زده و جان خود را تسلیم نمودند.

روايات دالّه بر ضعف ايمان بعضى از صحابه

 و امّا دسته دیگر از صحابه كه به مرحله یقین نرسیده و ایمان آنها ظاهرى و أحیاناً نیز با نفاق توأم بود، حالات آنها مختلف و قرآن و روایات از حالات آنها قدرى پرده بر میدارد. و ما براى شاهد و نمونه چند داستان از آنها ذكر مى‌كنیم:

شأن نزول آيه: وَ إِذا رَأَوْا تِجارَةً أَوْ لَهْواً انْفَضُّوا إِلَيْها وَ تَرَكُوكَ قائِماً

 اوّل‌: در تفسیر آیه مباركه: وَ إِذا رَأَوْا تِجارَةً أَوْ لَهْواً انْفَضُّوا إِلَيْها وَ تَرَكُوكَ قائِماً،¹ وارد است كه جابربن عبدالله انصارى حدیث میكند كه: