روح مجرد

قبرها و طلب غفران نمودن، و شاید نیم ساعت تمام طول كشید كه براى مدفونین آنجا طلب مغفرت میكردند.

 در میان قبرها كه مى‌گشتند، بنده با ایشان تنها در جلو بودم و بقیه رفقا به فاصله‌اى از پشت مى‌آمدند؛ حضرت آقا به من فرمودند: ما شنیده بودیم كه مرحوم انصارى بدین قبرستان سر مزار مرحوم حاج شیخ محمّد بهارى زیاد مى‌آمده است، و چه بسا از همدان ـ كه تا بهار دو فرسخ است ـ پیاده مى‌آمده است. این آمدن‌ها براى جلب روحانیت و استمداد از روح او باید بوده باشد؛ اینك معلوم شد: مرحوم بهارى آن مقدار درجه‌اى را نداشته است كه مرحوم انصارى از روح او استمداد كند و گمشده خود را بجوید؛ مرحوم انصارى پى من مى‌گشته است، و براى استشمام این بو، در این ساعت و در این مكان، این راه را طىّ مى‌نموده است.

ثبوت این مطلب كه شیخ محمّد بهارى از زائرین خود پذیرائى میكند

 على كلّ تقدیر، آن روز روز عجیبى بود؛ دو عدد مینى‌بوس سالكان پیر و كهنسالِ راه رفته در دنبال حضرت آقا منظره عجیبى معنوى و روحانى به قبرستان داده بودند. و معروف و مشهور است كه شیخ محمّد بهارى از زائرین قبر خود پذیرائى میكند.

 حقیر این مطلب را امتحان كرده‌ام. و در سالیان متمادى چه در حیات مرحوم انصارى و چه در مماتشان كه به همدان زیاد تردّد داشته‌ام، هر وقت بر مزار مرحوم شیخ آمده‌ام به گونه‌اى خاصّ پذیرائى فرموده است. بسیارى از دوستان هم مدّعى این واقعیت مى‌باشند.

 و لیكن در آن روز پذیرائى شیخ از حضرت آقا بطورى بود كه تقریباً تمام بهار همدان را فرا گرفت، و مرد و زن به قبرستان روى آوردند.

روز بى سابقه‌اى بر مزار حاج شیخ محمّد بهارى أعلى اللهُ مقامَه‌

 حقیر پس از گردش میان قبور، با حضرت آقا در ضلع شمالى قبرستان پاى دیوار روى زمین نشستیم تا قدرى استراحت نموده و با رفقا به شهر