
روح مجرد
یادنامه موحد عظیم و عارف کبیر حاج سید هاشم موسوی حداد ...
کتاب شریف «روح مجرد» اثر گرانسنگ حضرت علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی میباشد که به عنوان یادنامۀ موحّد عظیم و عارف کبیر؛ مرحوم آیتالحق و العرفان حضرت حاج سیدهاشم حداد قدّساللهسرّهما به رشتۀ تحریر درآمده است. این اثر در نوع خود بینظیر است و اسرار و مبانی سلوکِ راه خدا را در قالب یادنامه و حالات توحیدی یک عارف بیبدیل منکشف ساخته و پرده از حقیقت توحید و معنای هُوهویّت برداشته و به دفاع از عرفان و مسیر عرفای بالله مبادرت نموده است. اهمّ مطالب مندرج در این کتاب: • شرح عشق و اشتیاقِ حضرت حاج سید هاشم حداد، تعبّد شدید به احکام شرعی؛ تحمّل وصفناشدنی نسبت به امتحانات الهی؛ و حالات تجرّد و فنای ایشان • حالات فنای حاج سیدهاشم حدّاد در ایّام عاشورا و توجّه ایشان به جنبۀ جمالالهی در کربلاء • حضرت حاج سیدهاشم حداد، مَظهرِ «لا هو الا هو» • ضرورت گامنهادن در طریق سیروسلوکالهی • ضرورت «نیاز به استاد»، «مراقبه، ذکر، فکر و ریاضتهای مشروع» و پاسخ به شبهاتِ مربوطه • وصول به توحید بدون ولایت محال است • تحقیقی جامع پیرامون شخصیت ابن عربی، و پاسخ به شبهات مربوطه • تحقیقی از مصنف درباره سلوکِ مُدّعیان عرفان، در ادیان و مذاهب مختلف • حقایقی عرفانی پیرامون حضرت امام رضا علیهالسلام از زبان حاج سید هاشم حداد • تحقیقی عقلی و نقلی از مصنّف، پیرامون وحدت وجود • شناخت اسرار الهی و معانی عمیقِ ادعیۀ ائمه، بدون توحید محال است • معنای نفرینهای اهلبیت در ادعیه و زیارات در کلام حضرت حاج سیدهاشم حداد • کشف اسرار توحیدی در سفر حاج سیدهاشم حداد به بیتاللهالحرام
روح مجرد
29نمودند. در بالاى بام حضرت آقا سجّاده انداخته آماده نماز بودند، و فقط یك نفر ارادتمند به ایشان حاج محمّد على خلف زاده بود كه میخواست با ایشان نماز بخواند، و سپس معلوم شد آقاى حاج محمّد على، ظهرها را غالباً در معیت ایشان نماز میخواند. بنده نیز اقتدا كردم و نماز جماعتى كه فقط دو مأموم داشت بجاى آورده شد. و ایشان نهایت مهر و محبّت را نمودند و فرمودند: شما میروید به نجف، و إن شاء الله تعالى وعده دیدار براى سفر بعدى!1
تشرّف به كربلاى معلّى براى ماه مبارك رمضان
در آن روز كه نیمه شعبان بود حقیر دستشان را بوسیده و تودیع نمودم و به نجف مراجعت كردم. و چون در ماه مبارك رمضان حوزه نجف تعطیل است و فقط طلاب شبها درسهاى استثنائى همچون اصول عقائد و رسالههاى كوچك مانند قاعده لا ضَرر، و مسأله ارث زوجه، و قاعده فراغ، و قاعده لا تُعاد الصّلاة، و یا بحث فروع علم إجمالى را میخوانند، كه چون مختصر است در طول یك ماه به
- چقدر مناسب حال من سرگشته خسته رنج ديده بود در ساليان متمادى با وصول به اين کانون حيات و مرکز عشق حضرت سرمدى، اين غزل خواجه رضوانُ الله عليه:
هر چند پير و خسته دل و ناتوان شدم ** هر گه كه ياد روى تو كردم جوان شدم
شكر خدا كه هر چه طلب كردم از خدا ** بر منتهاى مطلب خود كامران شدم
در شاهراهِ دولت سرمَد به تخت بخت ** با جام مى به كام دل دوستان شدم
اى گلبن جوان برِ دولت بخور كه من ** در سايه تو بلبل باغ جهان شدم
از آن زمان كه فتنه چشمت به من رسيد ** ايمن ز شرّ فتنه آخِر زمان شدم
اوّل ز حرف لوح وجودم خبر نبود ** در مكتب غم تو چنين نكته دان شدم
آن روز بر دلم درِ معنى گشوده شد ** كز ساكنان درگه پير مغان شدم
قسمت حوالتم به خرابات ميكند ** هر چند كاينچنين شدم و آنچنان شدم
من پير سال و ماه نيم يار بى وفاست ** بر من چو عمر ميگذرد پير از آن شدم
دوشم نُويد داد عنايت كه حافظا ** بازآ كه من به عفو گناهت ضِمان شدم
(«ديوان حافظ شيرازى» طبع پژمان ص ١٥٠ و ١٥١، غزل ٣٣٥)
- چقدر مناسب حال من سرگشته خسته رنج ديده بود در ساليان متمادى با وصول به اين کانون حيات و مرکز عشق حضرت سرمدى، اين غزل خواجه رضوانُ الله عليه:
