امام شناسی ج2

عدم انفکاک ثقلین از یکدیگر تا روز قیامت

 پیغمبر اکرم در آخرین‌¹ خطبه‌اى که ایراد نمودند فرمود:

 «من در میان شما دو چیز به یادگار مى‌گذارم، دو چیز بزرگ و گرانبها، کتاب خدا و اهل بیت من، و آن دو از هم جدا نمى‌شوند تا کنار حوض کوثر هر دو با هم بر من وارد شوند.»

 چون قرآن بدون معلم و قیم براى مردم به تنهائى کافى نیست. عُمَر که گفت: کَفانا کِتابُ اللَهِ‌ براى ما کتاب خدا کافى است و ما احتیاج به امام نداریم طبق فرموده رسول خدا اشتباه گفت، چون رسول خدا فرموده است:

 «این دو: کتاب خدا و اهل بیت، قابل جدا شدن نیستند.»

 پس کسى که یکى را بدون دیگرى بخواهد بگیرد آن یکى هم به دست او نیامده است.

بدون اهل بیت کتاب خدا کفایت نمى‌کند

 بنابر این آن مرد که گفت: ما قرآن را مى‌گیریم و به عترت نیازمند نیستیم حقّاً کتاب خدا هم به دستش نرسیده و خود و تابعینش دستشان هم از کتاب و هم از اهل بیت کوتاه شده است، چون قرآن داراى حقیقت و واقعیتى است که از این الفاظ بالاتر و بسیار مهم‌تر است.

 همانطورى که اگر ما در روى کاغذ نامى را مانند حسن، تقى، على بنویسیم این نام حکایت از یک واقعیت در خارج مى‌کند که داراى بدن و روح و حدود و مشخّصات و حیات و علم و قدرت و نفس و غرائز و نیات و غیرها است و آن حقیقت به هزاران مرتبه بلکه بیشتر از این لفظ حاکى، عالى‌تر و راقى‌تر است و این نام فقط یک معرّف و نماینده ایست از آن واقعیت، همین طور حقیقت قرآن کریم عالمى است بسیار عالى و بزرگ و زنده، جمیع حقائق در او موجود، و تمام راهها و مسالک خیر و شرّ و نتائج اعمال از بهشت و دوزخ و صراط و کتاب و میزان در او مشهود. و این الفاظ که بین الدَّفَّتین نوشته شده است نماینده‌اى و نامى از آن حقیقت است، و امام علیه السّلام به آن حقیقت واقف و جمیع معانى و واقعیت‌هاى این کتاب آسمانى در نفس امام منطوى است، وَ کلَّ شَىْ‌ءٍ احْصَیناهُ فى امامٍ مُبینٍ.² 

معیّت امیرالمومنین با قرآن

و این همان معیتى است که رسول خدا فرمود: عَلِىًّ مَعَ الْقُرْآنِ وَ الْقُرآنُ مَعَ عَلِىٍّ لا یفْتَرِقانِ حَتّى یرِدا عَلَىَّ‌