کتاب شریف «مهر تابناک» اثری نفیس پیرامون احوالات و زندگی و اخلاقیات یگانۀ دهر، عارف کامل و سالک واصل حضرت آیةاللَه حاج سیدعلی قاضی طباطبائی، برگرفته از آثار حضرت علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی و فرزند بزرگوارشان حضرت آیةاللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّهم میباشد. از آنجا که تتبّع و مطالعه در احوال اولیای دین، موجب تشویق و تحریک نفس به سمت تعالی و فلاح است و انسان را از تعلق به کثرات دنیوی باز میدارد، اطلاع بر سیره و سلوک علمی و عملیِ عارفی چون حضرت آیةاللَه حاج سید علی قاضی رضواناللَهعلیه که حائز جامعیت بین ظاهر و باطن میباشد، میتواند راهگشای سالکان الی اللَه و مشتاقان حریم معبود باشد. و نظر به اینکه، این دو عارف بزرگ؛ حضرت علامه و فرزند بزرگوارشان، به مناسبتهای مختلف شمّهای از احوالات و تاریخ حیات پربرکت مرحوم قاضی را جهت تبیینِ مطالب متعالیِ مکتب عرفان بهره بردهاند مناسب دیده شد، این مطالب ارزنده در مجموعهای جمعآوری و در اختیار مشتاقان معرفت و رهجویان مسیر حقیقت قرار گیرد. مهمترین مباحث این اثر: • جامعیت مرحوم قاضی در دو جنبه ظاهر و باطن • تحول احوال مرحوم خوئی بهواسطۀ شاگردی مرحوم قاضی • وجوب تهذیب نفس در کنار اشتغال به علوم دینی • فرق عمده بین عارفباللَه و غیر عارف • شرحی از احوال برخی شاگردان مرحوم قاضی • روش تفسیر آیه به آیه از آموزههای مرحوم قاضی • فتح باب تجلیات ذاتیّۀ مرحوم قاضی توسط حضرت اباالفضل علیهالسلام • تأثیر کلام ملکوتی مرحوم قاضی در نفوس • برخی مبانی عرفانی مرحوم قاضی • سیره عملی و دستورالعملهای مرحوم قاضی
مهر تابناک
167بسم الله الرّحمن الرّحیم
مسلک عرفانی مرحوم قاضی در سیر و سلوک
مرحوم قاضی ـ رضوان الله علیه ـ طریقۀ عرفان و توحید مرحوم حاج سیّد احمد [کربلایی] را قبول داشته است و دستورات آن مرحوم را که طبق رویّه و منهج استاد بزرگ، آخوند ملاّ حسینقلی همدانی بوده است، به شاگردان خود میداده است؛ و راه و روش مستقیم را معرفت نفس1 در راه و طریق تعبّد تامّ و
- ترجمه تفسیر المیزان، ج ٦، ص ٢٥٠:
«در الغرر و الدّرر آمدی از حضرت علی علیه السّلام روایت شده است که فرمود: ”مَن عَرفَ نفسَه عرفَ ربَّه؛ هر کس نفس خود را بشناسد خدای خود را هم شناخته است.“
این روایت را شیعه و سنّی از رسول الله صلّی الله علیه و آله و سلّم نیز نقل کردهاند و خود حدیث معروفی است.
بعضی از علما گفتهاند: این حدیث معرفت نفس را تعلیق بر محال نموده و امام میخواهد بفرماید: شناختن نفس محال است چنان که احاطۀ علمی بر خدای تعالی داشتن محال است؛ ولیکن این سخن مردود است:
اوّلاً به دلیل اینکه در روایت دیگری دارد: ”أعرَفُکم بنفسِه أعرَفُکم بربِّه؛ نفسشناسترین شما خداشناسترین شماست.“ [ادامه در صفحه بعد]
- ترجمه تفسیر المیزان، ج ٦، ص ٢٥٠:

