
امام شناسی ج3
جلد سوم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «شناخت هویّت شیعه» و «تفسیر آیۀ تطهیر» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • لزوم متابعت از اعلم • اگر امام را نشناسیم به مرگ جاهلیت مردهایم • معنای حقیقیِ مرگ جاهلی • شأن نزول آیه «خَیرُ البریّة» امیرالمؤمنین علیهالسلام است • تشیّع یک فرقۀ خاص از اسلام نیست؛ بلکه حقیقت اسلام است • اتحاد معنوی میانِ ارواح مؤمنین و ائمۀ معصومین علیهمالسلام • صفات و نشانههای شیعه • احوال سنّیهای مستضعف و عاقبت آنها • تفسیر «آیۀ تطهیر» و پاسخ به شبهاتِ وارده پیرامونِ این آیه • سیرۀ شیخین ملاک عمل نیست و توضیحی پیرامون بدعتهای عمر
امام شناسی ج3
13«ای عمو به درستی که بسیار بزرگ است نزد خدا آنکه فردای قیامت در پیش او بایستی سپس از تو سؤال کند چرا فتوا دادی بندگان مرا به چیزی که نمیدانستی در حالی که در بین امّت از تو شخص داناتری بود؟!».
و از عمر بن فرج رخجی روایت شده که در آن مجلس، گفتم به ابی جعفر که: شیعیان تو ادّعا میکنند که از تمام آب دجله و وزن آن اطّلاع داری و ما کنار دجله منزل داریم؟! حضرت فرمود: آیا خداوند چنین قدرتی دارد که این علم را به پشّهای بیاموزد یا نه؟ عرض کردم: بلی قدرت دارد، حضرت فرمود: اَنَا اَکْرَمُ عَلَی اللَهِ مِنْ بَعُوضَةٍ وَ مِنْ اَکْثَرِ خَلْقِهِ. «من نزد خدای تعالی از پشّه و از بسیاری از مخلوقاتش گرامیترم»1.
مردن در حال عدم شناخت امام، مردن در حال جاهلیّت است
باری روایاتی که از رسول خدا روایت شده و دلالت بر آن دارد که افرادی که بدون امام باشند، گمراه هستند بسیار زیاد و دارای مضامین مختلفی است. ما امروز یکی از آنها را که شیعه و سنّی بر آن اجماع دارند و صدور آن را از رسول اکرم قطعی میدانند ذکر میکنیم:
مَنْ مَاتَ وَ لَمْ یَعْرِفْ اِمَامَهُ مَاتَ میتَةً جَاهِلیَّةً.2
«کسی که بمیرد درحالیکه امام خود را نشناخته است مردن او مانند مردن مردمان جاهلیّت بوده است».
امّا از طریق شیعه این حدیث به چند عبارت روایت شده است. در «روضۀ کافی»3 یک روایت و در «بحار الانوار» از «محاسن» برقی و «رجال» کشّی و «اکمال الدین» صدوق مجموعاً شش روایت بدین مضمون حدیث میکند4 که: مَنْ مَاتَ وَ لَیْسَ لَهُ اِمَامٌ مَاتَ میتَةً جاهِلیَّةً.
- «بحار الانوار» ج ١٢ ص ١٢٤.
- سیّد علیخان کبیر در شرح دعای چهل و هفتم از «ریاض السّالکین» ص ٥٠١ فرماید: فمنه الحدیث المشهور المتّفق علی روایته عن النّبیّ( ص): من مات و لم یعرف امام زمانه مات میتة جاهلیّة.
- «روضۀ کافی» ص ١٤٦.
- «بحار الانوار» ج ٧ ص ١٦ تا ص ٢٠.
