کتاب ذی‌قیمت «رسالةٌ حولَ مسئلةِ رؤیةِ الهلال» اثر نفیس حضرت علامه آیة‌اللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس‌اللَه‌سرّه، مکاتبات و مراسلاتی است به زبان عربی پیرامون «مسئله رؤیت هلال» که بین ایشان و استاد مکرّمشان آیة‌اللَه حاج سید ابوالقاسم خوئی رضوان‌اللَه‌علیه برقرار بوده است. مرحوم آیة‌اللَه خوئی برخلاف مشهور، معتقد به عدم لزوم اشتراک افق در میان شهرها و کشورها بوده و صرف رؤیت در یک قسمت از زمین را برای حکم به دخول ماه جدید در جمیع امکنه، کافی می‌دانستند. مرحوم علامه طهرانی در طیّ مراسلات و مکاتباتی به نقد و رد این نظریۀ استاد، همراه با ادلۀ متقن و شواهد مستدل و قرائن قطعی و مؤیداتی از علم هیئت و نجوم، پرداخته و جمیع مواضع استاد خویش را یک‌به‌یک به مهمیز نقد کشانده و به‌روشنی به ثبوت می رساند که حق با نظر مشهور است که اشتراک آفاق بین شهرها و کشورها برای دخول ماه جدید لازم و ضروری است و حکم به دخول ماه در یک شهر، موجب حکم به دخول آن در بلاد بعیده نخواهد بود و آنها باید طبق افق شهر یا کشور خویش، دخول ماه را مورد توجه قرار داده و طبق همان احکام شرعی خویش را معمول دارند. این کتاب، شامل ابحاث علمی، فقهی و فنّی بوده که به زبان عربی از ناحیۀ طرفین نگاشته شده است که برای اهل علم و فضل و طالبان فقاهت فنی و اجتهادی در شناخت شیوۀ صحیح استنباط و اجتهاد، و کیفیت تجمیع شواهد و قرائن، و چگونگی دلالت ادلّه، الگویی بی‌نظیر می‌باشد.
رسالة حول مسألة رؤية الهلال
110العِظام، الآیة الحُجَّة الحاجّ السَّید أبی القاسم الخوئی؛ زاده الله عِلما و بَرَكةً و أدامه الله عُمْراً و بقاءً و رَحمةً بحقّ محمّدٍ و آله آمین.
یا أخِلّای هَلْ یعُودُ التَّدانِی *** مِنْکمُ بِالحِمَى بِعَوْدِ رُقادِی ما أمَرَّ الفِراقَ یا جِیرَةَ الحی *** وَ أحْلِى التَّلاقِ بَعْد انْفِرادِ کیفَ یلْتَذُّ بِالْحَیاةِ معنى *** بَینَ أحْشائِهِ کوَرْی الزِّنادِ عُمرُهُ وَ اصْطِبارُهُ فی انتِقاصٍ *** وَ جَواهُ وَ وَجْدُهُ فی ازدیادِ فَغَرامی القَدیمُ فیکمْ غَرامی *** وَ وِدادی کما عَهِدْتُمْ وِدادِی قَدْ سَکنْتُم مِنَ الفُؤادِ سُوَیدا *** هُ، وَ مِنْ مُقْلَتی سَواءَ السَّوادِ یا سَمیری رَوِّحْ بِمَکةَ رُوحی *** شادیاً إنْ رَغِبتَ فی إسْعادِی فَذَراها سِرْبی وَ طِیبی ثَراها *** وَ سَبیلُ المَسیلِ وِرْدی وَزادی کانَ فیها أُنْسی وَ مِعْراجُ قُدْسی *** وَ مَقامی المَقامُ وَ الفَتْحُ بادِ قَسَماً بِالحَطیم وَ الرُّکنِ والأسْتارِ *** وَ المَروَتَینِ مَسْعَى العِبادِ وَ ظِلالِ الجَنابِ وَ الحِجْرِ *** وَ المیزابِ وَ المسْتَجابِ لِلْقُصّادِ ما شَمِمْتُ البَشامَ إلّا وَأهْدَى *** لِفُؤادی، تَحیةً مِنْ سُعادِ و بعد التحیة و الإكرام، و التبجیل و الإعظام، و إهداء خلوصی و ودّی و دعائی آناء لیلی و أطراف نهاری، لدوام الصحّة و العافیة و طول العمر بالبركة و الرحمة، و غایة شعفی حین ذكراك و شغفی إلى لُقیاك؛ قد افتخرت باستلام كتابك المبارك، الحاكی عن طلعتك المنیرة و سیما وجهك المیمون، و حبّك القدیم و خلقك العظیم؛ فقلت فی نفسی:
و فَبَشِیری لَو جَاءَ مِنک بِعَطْفٍ *** وَ وُجودِی فی قَبْضَتی قُلتُ هاکا فُقْتَ أهْلَ الکمالِ حُسْناً وَ حُسْنَى *** فَبِهِم فاقَةٌ إلی مَعْناکا و کفانِی عِزّاً بحُبِّک ذُلّی *** و خُضوعی و لَستُ مِن أکفاکا فلثمته لما فیه من أطایب روائح الكرامة الفائحة من ضمیر أُستاذنا المعظّم، أدام اللةُ ظلاله السامیة.
و كانت معه رسالةٌ صدرت من بعض الأفاضل من العلماءِ، حفظه الله؛ بأمر