اتصال با سرور قطع شد. در حال تلاش مجدد...

امکان برقراری اتصال وجود ندارد.

اتصال توسط سرور رد شد.

این فایل صوتی در حال پخش است
در حال بارگذاری...
00:00:00
تصویر

رسالة حول مسألة رؤية الهلال‏

28٬132
فقه واصول

کتاب ذی‌قیمت «رسالةٌ حولَ مسئلةِ رؤیةِ الهلال» اثر نفیس حضرت علامه آیة‌اللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس‌اللَه‌سرّه، مکاتبات و مراسلاتی است به زبان عربی پیرامون «مسئله رؤیت هلال» که بین ایشان و استاد مکرّمشان آیة‌اللَه حاج سید ابوالقاسم خوئی رضوان‌اللَه‌علیه برقرار بوده است. مرحوم آیة‌اللَه خوئی برخلاف مشهور، معتقد به عدم لزوم اشتراک افق در میان شهرها و کشورها بوده و صرف رؤیت در یک قسمت از زمین را برای حکم به دخول ماه جدید در جمیع امکنه، کافی می‌دانستند. مرحوم علامه طهرانی در طیّ مراسلات و مکاتباتی به نقد و رد این نظریۀ استاد، همراه با ادلۀ متقن و شواهد مستدل و قرائن قطعی و مؤیداتی از علم هیئت و نجوم، پرداخته و جمیع مواضع استاد خویش را یک‌به‌یک به مهمیز نقد کشانده و به‌روشنی به ثبوت می رساند که حق با نظر مشهور است که اشتراک آفاق بین شهرها و کشورها برای دخول ماه جدید لازم و ضروری است و حکم به دخول ماه در یک شهر، موجب حکم به دخول آن در بلاد بعیده نخواهد بود و آنها باید طبق افق شهر یا کشور خویش، دخول ماه را مورد توجه قرار داده و طبق همان احکام شرعی خویش را معمول دارند. این کتاب، شامل ابحاث علمی، فقهی و فنّی بوده که به زبان عربی از ناحیۀ طرفین نگاشته شده است که برای اهل علم و فضل و طالبان فقاهت فنی و اجتهادی در شناخت شیوۀ صحیح استنباط و اجتهاد، و کیفیت تجمیع شواهد و قرائن، و چگونگی دلالت ادلّه، الگویی بی‌نظیر می‌باشد.

سرای جاوید

رسالة حول مسألة رؤية الهلال‏

153
  •  أحكامه، أم لا؟ بعد مفروغیة ترتّب الصیام فی كلّ بلدٍ على الرُّؤیة فی ذلك البلد.

  •  فلذا صرّح بأنّ قوماً من الحسّاب ذهبوا إلى رؤیته فی تلك اللّیلة بعینها فی تلك الآفاق البعیدة، فهل یجوز ما قاله الحسّاب حتّى تختلف الآفاق و یختلف الفرض على أهل الأمصار، ببیان ما هو مرتكزٌ فی ذهنه من ترتّب الصیام على الرُّؤیة لیس غیر، معبِّراً عنه بأنّه هل یمكن بأن یكون صومهم خلاف صومنا، و فطرهم خلاف فطرنا؟

  •  فتبین أنّه لم یكن بصدد تكلیف نفسه فی بلده أبداً، بل كان متیقّناً على أنّه لم یؤمر بالصیام لمكان عدم الرُّؤیة عنده.

  •  بل كان بصدد أن یعرف تكلیف القاطنین فی تلك البلاد، بأنّهم هل یمكن أن یصوموا لمكان الرُّؤیة الحاكیة عنها طائفة الحسّاب، و یفطروا لمكان الرُّؤیة فی بلادهم أیضاً باختلاف آفاقهم مع أُفقه؛ أم لا یجوز ما قاله الحسّاب؛ فیكون جمیع الآفاق متّحدةً فی إمكان الرُّؤیة و عدمه؟

  •  و إذا لم یجز ما قاله الحسّاب، فلمكان استهلاله فی آفاقه و عدم الإهلال مع فقدان علّة فی السماءِ علم عدم وجوده فی تلك الآفاق أیضاً، فعلم بطلان قول الحسّاب.

  •  و ممّا ذكرنا یظهر أنّ قوله فی أوّل سؤاله: بأنّه ربّما أشكل علینا هلال شهر رمضان، لم یكن المراد تردّداً و إشكالًا فی وظیفته من الصیام قطعاً.

  •  بل المراد تحقّق الإشكال من حیث إمكان دخول شهر رمضان فی ناحیةٍ كإفریقیة و الأندلس، و عدم دخوله فی ناحیةٍ أُخرى كبلده، و عدم إمكانه.

  •  و یظهر أیضاً أنّ ما وقّع علیه السّلام بقوله‌: لَا تَصُومَنَّ بِالشَّک؛ أَفْطِرْ لِرُؤْیتِهِ وَ صُمْ لِرُؤْیتِهِ، لم یكن بیان تكلیفه فی بلده و هو فی هذه الحالة من الیقین على عدم دخول الشهر.

  •  بل كان بصدد بیان قاعدةٍ كلّیةٍ لجمیع الأفراد فی كلّ مكانٍ، فی قالب الخطاب الشخصی، بأنّ المدار على الرُّؤیة الفعلیة؛ و لا عبرة بقول المنجّمین الموجب للشكّ.

  •  فكلّ أحدٍ فی أی بلدةٍ من البلاد، إذا تحقّقت الرُّؤیة یصوم، و إلّا فلا یصوم؛ نظیر الخطابات القرآنیة فیما یكون المخاطب فیها خصوص النبی صلّى الله علیه و آله و سلّم، و المراد بیان تكلیف قاطبة المكلّفین.

  •  فعلم ممّا ذكرنا أنّ هذه الروایة من حیث دلالتها على مفروغیة الرُّؤیة الفعلیة فی كلّ ناحیةٍ فی ذهن السائل و عدم ردعه علیه السّلام أوّلًا،

/ 4