کتاب ذی‌قیمت «رسالةٌ حولَ مسئلةِ رؤیةِ الهلال» اثر نفیس حضرت علامه آیة‌اللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس‌اللَه‌سرّه، مکاتبات و مراسلاتی است به زبان عربی پیرامون «مسئله رؤیت هلال» که بین ایشان و استاد مکرّمشان آیة‌اللَه حاج سید ابوالقاسم خوئی رضوان‌اللَه‌علیه برقرار بوده است. مرحوم آیة‌اللَه خوئی برخلاف مشهور، معتقد به عدم لزوم اشتراک افق در میان شهرها و کشورها بوده و صرف رؤیت در یک قسمت از زمین را برای حکم به دخول ماه جدید در جمیع امکنه، کافی می‌دانستند. مرحوم علامه طهرانی در طیّ مراسلات و مکاتباتی به نقد و رد این نظریۀ استاد، همراه با ادلۀ متقن و شواهد مستدل و قرائن قطعی و مؤیداتی از علم هیئت و نجوم، پرداخته و جمیع مواضع استاد خویش را یک‌به‌یک به مهمیز نقد کشانده و به‌روشنی به ثبوت می رساند که حق با نظر مشهور است که اشتراک آفاق بین شهرها و کشورها برای دخول ماه جدید لازم و ضروری است و حکم به دخول ماه در یک شهر، موجب حکم به دخول آن در بلاد بعیده نخواهد بود و آنها باید طبق افق شهر یا کشور خویش، دخول ماه را مورد توجه قرار داده و طبق همان احکام شرعی خویش را معمول دارند. این کتاب، شامل ابحاث علمی، فقهی و فنّی بوده که به زبان عربی از ناحیۀ طرفین نگاشته شده است که برای اهل علم و فضل و طالبان فقاهت فنی و اجتهادی در شناخت شیوۀ صحیح استنباط و اجتهاد، و کیفیت تجمیع شواهد و قرائن، و چگونگی دلالت ادلّه، الگویی بی‌نظیر می‌باشد.
رسالة حول مسألة رؤية الهلال
75مطلع الموسوعة الثانیة
بسم الله الرحمن الرحیم
و به نستعین و صلّى الله على محمّدٍ و آله الطاهرین و لعنة الله على أعدائهم أجمعین السلام علیك یا أمیرالمؤمنین أشهد أنّك الصّراطُ الواضحُ و النّجمُ اللائحُ و الإمام النّاصحُ و الزِّناد القادحُ و رحمة الله و بركاته
الصَّبرُ إلّا فی فِراقک یجْمُلُ *** و الصَّعبُ إلّا عن مَلالِک یسْهُلُ إن تَرْمِ قلبی تَصْمِ نَفسُک إنَّه *** لَک مَوْطنٌ تَأوی إلیهِ و مَنزِلُ وَاللهِ لا أسْلوک حَتّى أنطوی *** تَحت التُّرابِ ویحتوینی الجَندَلُ یا راکباً تَهوی به شَدَنِیةً *** حَرْفٌ کما تَهوى حَصاةٌ مِن عَلُ هَوْجاءَ تَقطَعُ جَوْزَ تَیارِ الفَلا *** حتّى تَبُوصَ على یدَیهَا الأرْجُلُ عُجْ بِالغَری عَلى ضَریحٍ حَوْلَهُ *** نَادٍ لأمْلَاک السَّماءِ وَ مَحفِلُ وَ قُلِ السَّلَامُ علیک یا مولى الوَرَى *** نَصّاً بهِ نَطَقَ الکتابُ المُنْزَلُ وَ خِلَافَةً ما إنْ لها لَوْ لَم تَکنْ *** مَنْصُوصَةً عَن جَیدِ مَجْدِک مَعْدِلُ یا أیها النَبَأُ العَظیمُ فَمُهْتَدٍ *** فی حُبِّهِ وَ غُواةُ قَوْمٍ جُهَّلُ یا وارِثَ التَوْراةِ وَالإنجیلِ وَ *** القُرآنِ وَالحِکمِ التی لا تُعْقَلُ لَوْلاک ما خُلِقَ الزَّمانُ و لا دَجى *** غِبَّ ابْتِلاجِ الْفَجْرِ لَیلٌ ألْیلُ إنکانَ دینُ مُحَمَّدٍ فیه الهُدى *** حَقّاً فَحُبُّک بابُهُ وَ الْمَدخَلُ صَلّى عَلَیک اللهُ مِنْ مُتَسَرْبِلٍ *** قُمُصاً بِهِنَّ سِواک لایتَسَربَلُ سلامٌ على السَّیدِ المُعظَّم و السَّنَدِ المُفَخَّم، سید القَوْم الكِرامِ و سَنَد الطّائِفَة الفِخَام أُستاذُنا المُكَرَّم سیدُ الفُقَهَاءِ و المُجْتَهِدین الآیةُ العُظْمَى الحاجّ السَّید أبوالقاسِم الخوئی أدام الله