کتاب شریف «صلاة الجمعة» اثر نفیس فقهی حضرت علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه، رسالهای تخصصی و فقهی است در «وجوب نماز جمعه» که با ادلۀ متقن و شواهد محکم وجوب عینی و تعیینی این نماز عظیمالقدر را به ثبوت میرساند. این کتاب با مقدمۀ مبسوط فرزند مؤلف، مرحوم آیةاللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه پیرامون «اهمیت نماز جمعه در گذر تاریخ» و «شرحی مختصری از اهمیّت آن از دیرباز نزد مرحوم مؤلّف» و «وظایف خطبای جمعه» همراه با تعلیقاتی نفیس، فنّی و فقهی به زیور طبع آراسته گردیده است. در این رساله از نظر مرحوم مؤلف، وجوب عینی و تعیینی نماز جمعه بهنحو واجب مطلق، بدون هیچ شرطی به ثبوت میرسد؛ اگر چه تشکیل حکومت اسلامی بهعنوان شرط صحّت، واجب شمرده میشود. لیکن مرحوم معلّق پا را فراتر نهاده و با ادلهای متقن، وجوب عینی و تعیینی نماز جمعه بدون هیچ شرطی؛ نه در وجوب و نه در صحّت را در ضمن تعلیقات ذیقیمتِ خود به ثبوت میرساند و به این مطلب نیز اشاره میفرماید که مرحوم مؤلّف با توجه به تعلیقهای که در اواخر عمر مرقوم داشتهاند، به نوعی از رأی خویش بر شرطیّت تشکیل حکومت اسلامی برای صحّت نماز جمعه برگشته و بر رجحان نماز جمعه در صورت نبود حکومت اسلامی حکم راندهاند.
صلاة الجمعة
137و فیه: أنّه لا دلیل و لا قرینة علی أن یکون المراد ممّن یخطب هو الإمام أو المنصوب من قِبَلِه، بل الظاهر منه هو کلّ من یقتدر علی التکلّم و الخطابة و الوعظ و النّصیحة. و بعبارة اُخری کلّ ناطق متکلّم متبحّر مطّلع علی الحوادث الواقعة خبیر بالوقایع المتجدّدة التی ینبغی أن یخبرها العموم، کی یطّلعوا علیها لجلب ما یمکن أن یعود إلیهم من المصلحة و دفع ما یمکن أن یتوجّه إلیهم من الضرر، مضافاً إلی کونه متّصفاً بصفات إمام الجماعة من کونه عدلاً مرضیّاً، لا کلّ من یقدر علی أقلّ ما یجزی من الخطبتین، و هذا النحو من الرجال موجود فی کلّ زمان من الفقهاء و من دونهم من العلماء و الأتقیاء و الصلحاء، و معلوم أنّا لا ندّعی وجوب صلاة الجمعة تعیّنیّاً علی الإطلاق حتّی بالنسبة إلی وجود الخَطیب کی یکون التمکّن من الخُطبة واجباً کفائیّاً من مقدّمات الواجب، بل ندّعی کون الخطیب من مقدّمات الوجوب ضَرورة تقیید الوجوب فی الأخبار بالعدد و وجود من یخطب، لکنّ الخطیب لیس منحصراً بالإمام أو المنصوب من قِبَلِه و إن کان منطبقاً علیهما فی زمان الحضورِ لتعیّن الإمامة بهما من باب الاُولویّة، و لیس المراد منه کلّ من
یقدر علی أقلّ ما یجزی من الخطبتین حتّی یکون التقیید لغواً هذا.

