کتاب شریف «صلاة الجمعة» اثر نفیس فقهی حضرت علامه آیة‌اللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس‌اللَه‌سرّه، رساله‌‌ای تخصصی و فقهی است در «وجوب نماز جمعه» که با ادلۀ متقن و شواهد محکم وجوب عینی و تعیینی این نماز عظیم‌القدر را به ثبوت می‌رساند. این کتاب با مقدمۀ مبسوط فرزند مؤلف، مرحوم آیة‌اللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّس‌اللَه‌سرّه پیرامون «اهمیت نماز جمعه در گذر تاریخ» و «شرحی مختصری از اهمیّت آن از دیرباز نزد مرحوم مؤلّف» و «وظایف خطبای جمعه» همراه با تعلیقاتی نفیس، فنّی و فقهی به زیور طبع آراسته گردیده است. در این رساله از نظر مرحوم مؤلف، وجوب عینی و تعیینی نماز جمعه به‌نحو واجب مطلق، بدون هیچ شرطی به ثبوت می‌رسد؛ اگر چه تشکیل حکومت اسلامی به‌عنوان شرط صحّت، واجب شمرده می‌شود. لیکن مرحوم معلّق پا را فراتر نهاده و با ادله‌ای متقن، وجوب عینی و تعیینی نماز جمعه بدون هیچ شرطی؛ نه در وجوب و نه در صحّت را در ضمن تعلیقات ذی‌قیمتِ خود به ثبوت می‌رساند و به این مطلب نیز اشاره می‌فرماید که مرحوم مؤلّف با توجه به تعلیقه‌ای که در اواخر عمر مرقوم داشته‌اند، به نوعی از رأی خویش بر شرطیّت تشکیل حکومت اسلامی برای صحّت نماز جمعه برگشته و بر رجحان نماز جمعه در صورت نبود حکومت اسلامی حکم رانده‌اند.
صلاة الجمعة
171بسم الله الرّحمن الرّحیم و به نستعین
و الصّلوة و السّلام علی خیر خلقه محمّد و آله الطیّبین الطّاهرین
و لعنة الله علی أعدائهم أجمعین
من الشرائط: أن لا یکون هناک جمعی اُخری
و من شرائط الجمعة أن لا یکون هناک جمعة اُخری و ما بینهما دون ثلاثة أمیال، و قد ادّعی عن جماعة الإجماع علیه، و یدلّ علیه حسنة محمّد بن مسلم عن أبی جعفر علیه السّلام قال:
«یکون بین الجماعتَین ثلاثة أمیال، یعنی لا تکون جمعة إلاّ فیما بینه و بین ثلاثة أمیال، و لیس تکون جمعة إلاّ بخطبة، قال: فإذا کان بین الجماعتَین ثلاثة أمیال فلا بأس أن یجمع هؤلاء و هؤلاء1».
و موثّقته أیضاً عن أبی جعفر علیه السّلام، قال:
«تجب الجمعة علی من کان منها علی فرسخین2».
و معنی ذلک إذا کان إمام عادل و قال: «و إذا کان بین الجماعتین ثلاثة أمیال فلا بأس أن یجمع هؤلاء و یجمع هؤلاء و لا یکون بین الجماعتین أقلّ من ثلاثة أمیال».
- ـ وسائل الشیعة، کتاب الصلاة، أبواب صلاة الجمعة و آدابها، باب ٧، ج ٥، ص ١٦، ح ١.
- ـ مستدرک الوسائل، ج ٦ ص ١٢، ح ٦٣٠٢/١.