کتاب شریف «صلاة الجمعة» اثر نفیس فقهی حضرت علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه، رسالهای تخصصی و فقهی است در «وجوب نماز جمعه» که با ادلۀ متقن و شواهد محکم وجوب عینی و تعیینی این نماز عظیمالقدر را به ثبوت میرساند. این کتاب با مقدمۀ مبسوط فرزند مؤلف، مرحوم آیةاللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه پیرامون «اهمیت نماز جمعه در گذر تاریخ» و «شرحی مختصری از اهمیّت آن از دیرباز نزد مرحوم مؤلّف» و «وظایف خطبای جمعه» همراه با تعلیقاتی نفیس، فنّی و فقهی به زیور طبع آراسته گردیده است. در این رساله از نظر مرحوم مؤلف، وجوب عینی و تعیینی نماز جمعه بهنحو واجب مطلق، بدون هیچ شرطی به ثبوت میرسد؛ اگر چه تشکیل حکومت اسلامی بهعنوان شرط صحّت، واجب شمرده میشود. لیکن مرحوم معلّق پا را فراتر نهاده و با ادلهای متقن، وجوب عینی و تعیینی نماز جمعه بدون هیچ شرطی؛ نه در وجوب و نه در صحّت را در ضمن تعلیقات ذیقیمتِ خود به ثبوت میرساند و به این مطلب نیز اشاره میفرماید که مرحوم مؤلّف با توجه به تعلیقهای که در اواخر عمر مرقوم داشتهاند، به نوعی از رأی خویش بر شرطیّت تشکیل حکومت اسلامی برای صحّت نماز جمعه برگشته و بر رجحان نماز جمعه در صورت نبود حکومت اسلامی حکم راندهاند.
مرتب سازی:
صلاة الجمعة
52النبویّ: من ترک ثلاث جمع متهاوناً بها طبع الله علی قلبه1.
النبویّ: من ترک ثلاث جمع متعمّداً من غیر علّة طبع الله علی قلبه بخاتم النفاق2.
النبوّی: لینتهینّ أقوام من [عن] ودعهم الجمعات أو لیختمنّ الله علی قلوبهم ثم لیکوننّ من الغافلین3.
النبوّی: إنّ الله فرض علیکم الجمعة، فمن ترکها فی حیاتی أو بعد موتی استخفافاً بها أو جحوداً لها، فلا جمع الله شمله، و لا بارک الله فی أمره، ألا و لا صلاة له، ألا و لا زکاة له، ألا و لا حجّ له، ألا و لا صوم له، ألا و لا برّ له حتّی یتوب4.
حسنة ابن مسلم أو صحیحته عن أبی جعفر علیه السّلام: إنّ الله أکرم بالجمعة المؤمنین، فسنّها رسول الله بشارة لهم و توبیخاً للمنافقین، و لا ینبغی ترکها، فمن ترکها متعمّداً فلا صلاة له5.
صحیحة عمر بن یزید عن أبی عبدالله علیه السّلام قال: إذا کانوا سبعة یوم الجمعة فلیصلّوا فی جماعة، و لیلبس البُرد و العمامة، و لیتوکّأ علی قوس أو عصی،
و لیقعد قعدة بین الخُطبتَین، و یجهر بالقراءة و یقنت فی الرکعة الاُولی منهما قبل الرکوع6.
- ـ المصدر السابق، ح ٢٥.
- ـ المصدر السابق، ح ٢٦.
- ـ المصدر السابق، ح ٢٧.
- ـ المصدر السابق، ص ٧، ح ٢٨؛ و فی مصباح الفقیه، ج ٢، ص ٤٤٠ ولا وتر له.
- ـ وسائل الشیعة، أبواب القراءة فی الصلاة، باب ٧٠، ج ٤، ص ٨١٥، ح ٣.
- ـ المصدر السابق، أبواب صلاة الجمعة و آدابها، باب ٦، ج ٥، ص ١٥، ح ٥.