کتاب شریف «صلاة الجمعة» اثر نفیس فقهی حضرت علامه آیةاللَه حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه، رسالهای تخصصی و فقهی است در «وجوب نماز جمعه» که با ادلۀ متقن و شواهد محکم وجوب عینی و تعیینی این نماز عظیمالقدر را به ثبوت میرساند. این کتاب با مقدمۀ مبسوط فرزند مؤلف، مرحوم آیةاللَه حاج سید محمدمحسن حسینی طهرانی قدّساللَهسرّه پیرامون «اهمیت نماز جمعه در گذر تاریخ» و «شرحی مختصری از اهمیّت آن از دیرباز نزد مرحوم مؤلّف» و «وظایف خطبای جمعه» همراه با تعلیقاتی نفیس، فنّی و فقهی به زیور طبع آراسته گردیده است. در این رساله از نظر مرحوم مؤلف، وجوب عینی و تعیینی نماز جمعه بهنحو واجب مطلق، بدون هیچ شرطی به ثبوت میرسد؛ اگر چه تشکیل حکومت اسلامی بهعنوان شرط صحّت، واجب شمرده میشود. لیکن مرحوم معلّق پا را فراتر نهاده و با ادلهای متقن، وجوب عینی و تعیینی نماز جمعه بدون هیچ شرطی؛ نه در وجوب و نه در صحّت را در ضمن تعلیقات ذیقیمتِ خود به ثبوت میرساند و به این مطلب نیز اشاره میفرماید که مرحوم مؤلّف با توجه به تعلیقهای که در اواخر عمر مرقوم داشتهاند، به نوعی از رأی خویش بر شرطیّت تشکیل حکومت اسلامی برای صحّت نماز جمعه برگشته و بر رجحان نماز جمعه در صورت نبود حکومت اسلامی حکم راندهاند.
مرتب سازی:
صلاة الجمعة
53صحیحة زرارة قال: حثّنا أبو عبدالله علیه السّلام علی صلاة الجمعة حتّی ظننت أنّه یرید أن نأتیه، فقلت: نغدو علیک؟ فقال: لا، إنما عنیت عندکم1.
صحیحة زُرارة قال: قلت لأبی جعفر علیه السّلام: علی مَن تجب الجمعة، قال: علی سبعة نفر من المسلمین، و لا جمعة لأقلّ من خمسة أحدهم الإمام، فإذا اجتمع سبعة و لم یخافوا أمَّهم بعضهم و خطبهم2.
موثّقة ابن بُکیر عن زُرارة عن عبدالملک عن أبی جعفر علیه السّلام قال: قال: مثلک یهلک و لم یصلّ فریضة فرضها الله؟! قال: قلت: کیف أصنع؟ قال: صلّوا جماعة. یعنی الجمعة3.
خبر عمر بن حنظلة قال: قلت لأبی عبدالله علیه السّلام: القنوت یوم الجمعة؟ فقال: أنت رسولی إلیهم فی هذا، إذا صلّیتم فی جماعة ففی الرکعة الاُولی، و إذا صلّیتم وحداناً ففی الرّکعة الثانیة4.
«دعائم الإسلام» عن جعفر بن محمّد علیهما السّلام أنّه قال: یجتمع القوم یوم الجمعة إذا کانوا خمسة فصاعداً، و إن کانوا أقلّ من خمسة لم یجتمعوا5.
الشیخ جعفر بن أحمد القمّی فی کتاب «العروس» عن الصادق علیه السّلام أنّه قال: لا جمعة إلاّ فی مصرٍ تقام فیه الحدود6.
- ـ المصدر السابق، باب ٥، ص ١٥، ح ١.
- ـ المصدر السابق، باب ٢، ص ٨، ح ٤.
- ـ المصدر السابق، باب ٥، ص ١٢، ح ٢.
- ـ المصدر السابق، کتاب الصلاة، أبواب القنوت، باب ٥، ج ٤، ص ٩٠٣، ح ٥.
- ـ مستدرک الوسائل، ج ٦ ص ١١، ح ٦٢٩٨/٢.
- ـ المصدر السابق، ص ١٢، ح ٦٢٩٩/١.