
امام شناسی ج4
جلد چهارم از مجموعۀ «امام شناسی» از آثار نفیسِ علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس الله سرّه بوده که پیرامون «وراثت در ولایت» و «فضایل امیرالمؤمنین علیهالسلام» در قالب بحثهای تفسیری و فقه الحدیث، و ابحاث فلسفی، عرفانی، تاریخی و اجتماعی به رشتۀ تحریر درآمده و به ساحت علم و معرفت تقدیم شده است. مهمترین مباحث مندرج در این مجلّد: • امام وارث جنبههای روحی و علمیِ پیامبران، و وارث همۀ علوم قرآن است • امیرالمؤمنین وارث جمیع کمالاتِ پیامبر اکرم به جز نبوّت میباشد • امیرالمؤمنین وجود باقیۀ رسول خدا است • ابتلائات و امتحانات عجیب امیرالمؤمنین علیهالسلام • نقش امام تنها حفظ نظام اجتماع نیست، بلکه حفظ ربط تکوینی بین خدا و خلق است • هیچگاه زمین از حجّت خدا خالی نیست • مقصود از «عالم به کتاب» در آیۀ قرآن، امیرالمؤمنین علیهالسلام است • مراد از «هادی» در آیۀ «لکلِ قومٍ هادٍ» امیرالمؤمنین علیهالسلام است
امام شناسی ج4
28إلی آدَمَ فی عِلْمِهِ، وَ إلَی نُوحٍ فی حُكْمِهِ، و إلَی إبراهيمَ فی حِلْمِهِ، و إلَی مُوسی فی هَيبَتِهِ، و إلَی عِيسی فی زُهْدِهِ فَلْيَنظُرْ إلی علیِّ بنِ أبی طالبٍ. أخرجه الملّا فی سيرته1.
«هر كس بخواهد به آدم نظر كند در علم او، و به نوح نظر كند در حكم و فرمان و قضاوت او، و به ابراهیم در حلم او، و به موسی در هیبت او، و به عیسی در زهد او باید نظر كند به علیّ بن أبیطالب». و این حدیث را ملّا علی متّقی در «كنز العمّال» آورده است.
و محبّ الدّین از أبو الحمراء روایت كرده كه قال: قالَ رسولُ اللَه صلّی اللَه عليه و آله و سلّم: مَن ارَادَ أن يَنظُرَ إلَی آدَمَ فی عِلْمِهِ، و إلَی نُوحٍ فی فَهْمِهِ، وَ إلی إبراهيمَ فی حِلْمِهِ، وَ إلی يَحْيَی بن زَكريّا فی زُهدِهِ، وَ إلی موسی فی بَطْشِهِ، فَلْيَنْظُر إلی علیِّ بن أبی طالبٍ. أخرجه أبو الخير الحاكمی.2
رسول خدا فرموده است: «هر كس بخواهد به آدم در علمش، و به نوح در فهم و ادراكش، و به ابراهیم در حلمش، و به یحیی بن زكریّا در زهدش، و به موسی در گیرودار و همّت و پشتكارش نظر كند باید به علیّ بن أبیطالب نظر كند». و این روایت را ابو خیر حاكمی با سند خود تخریج كرده است.
و در پاورقی از ص ٢١٢ از «مناقب» ابن مغازلی گوید كه: این حدیث را خوارزمی در «مناقب» خود ص ٤٩ و ص ٢٤٥، و محبّ الدین طبری در «الریاض النّضرة» ج ٢ ص ٢١٧، و ابن أبی الحدید در «شرح نهج البلاغه» ج ٢ ص ٢٢٩ آورده و گفته است كه: احمد حنبل در «مسند» خود، و بیهقی در «صحیح» خود این روایت را آوردهاند.
و همچنین محبّ طبری از ابن عبّاس روایت كرده است كه قال: قالَ رَسُولُ اللَه صلّی اللَه عليه و آله و سلّم: مَنْ أرادَ أن يَنظُرَ إلی ابراهيم فی حِلمِهِ، وَ إلی نوحٍ فی حُكْمِهِ، و إلی يُوسف فی جَمالِهِ فليَنظُر إلی علیِّ بن أبی طالب. اخرجه الملا فی سيرته.3
ابن عبّاس گوید كه رسول خدا صلّی اللَه علیه و آله و سلّم فرمودند: «كسی كه بخواهد به ابراهیم در حلم و شكیبائی او، و به نوح در حكم و فرمان و قضاوت او، و به یوسف در
- «ینابیع المودّة» ص ٢١٤.
- «ذخائر العقبی» ص ٩٣.
- «ذخائر العقبی» ص ٩٤.
