مطلع انوار ج6
مباحث روایی تفسیری
جلد ششم از موسوعۀ گرانسنگ «مطلع انوار» اثر حضرت علامه آیة‌الله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه، تحقیقات، یادداشتها و برداشت‌‌های مؤلف از آثار مختلف، در موضوعِ «درایت الحدیث» و «علوم قرآن و تفسیر» می‌باشد که گردآوری چنین مباحثی در کنار هم که برخی مزیّن به تحقیقاتِ عمیق مرحوم مؤلّف است، برای اهل علم و فضل شکافندۀ افقی جدیدی در مبانی تفسیری و حدیثی خواهد بود. اهم مباحث این مجلّد، شاملِ: • ابحاث روایی: مباحثی مبسوط پیرامونِ جعل حدیث، تحقیقی دربارۀ شروح صحیفه سجادیه، اثبات سندیتِ توقیع وارد در ماه رجب و پاسخ به شبهات سندی و محتوایی آن، و همچنین متن برخی اجازه نامه‌ها و ذکر احادیث برگزیده. • ابحاث تفسیری و قرآنی: شامل مباحثی پیرامونِ عدم تحریف قرآن، حجیتِ قرائات قرآنی، جمع آوری قرآن، و همچنین مطالب متنوّع تفسیری.
مطلع انوار ج6
172و قد قال البخاریّ و ابن‌کثیر و غیرهما: ”إنّ أباهریرة قد تلقّی هذا الحدیث عن کَعبِ‌الأحبار، لأنّه یخالف نصَّ القرآن فی أنّه خلَقَ السماوات و الأرض فی ستّة أیّام.“»
[حدیثی از ابوهریره در مذمّت شعر]
صفحه ٢١٠: «و لمّا رویٰ أنّ رسول الله قال: ”لَأن یمتلِئَ جوفُ أحدِکم قیحًا و دمًا، خیرٌ من أن یمتلِئَ شِعرًا“ قالت عائشةُ: لم یَحفظ إنّما قال: ”... مِن أن یمتلئَ شِعرًا هُجِیتُ به“.1»
[تعبیر صحابه از ملازمانِ خاصِ رسول خدا به: صاحبُ السّواد و الوساد]
صفحه ٢١١: «[... أو إبن مسعود الذی] قال له النبیّ: ”إذنُک علیّ2 أن ترفعَ الحجاب و تسمع سِوادی“ أی سِراری؛ حتّی کانوا لشدّة ملازمته للنبیّ (صلی الله علیه (و آله) و سلّم) لایَرَون إلّا أنّه رجلٌ من أهل بیته صلّی الله علیه (و آله) و سلّم، و عُرف بین الصّحابة جمیعًا بأنّه صاحب السِّواد و الوساد، الّذی لایَعرِفه غیرُه رضی الله عنهم جمیعًا.»
- ـ اتّخذ الذین لا یعلمون قولَ أبی‌هریرة هذا، حجّة علی أنّ النبیّ صلوات الله علیه کان یَکرهُ الشِعر؛ و فشا ذلک بین المسلمین و غیر المسلمین. فی حینِ أنّا نَجِدُه صلّی الله علیه (و آله) و سلّم کان یُصغی إلی الشِّعر و یَمدَحُه و یُثیب علیه؛ فقد روی أُبیّ بن کعب أنّ رسول الله قال: «إنّ من الشعر حکمة»؛ و أخرَجَ أبوداود عنه صلّی الله علیه (و آله) و سلّم «إنّ من البیان سحرًا؛ و إنّ من العلم جهلًا و إنّ من الشعر حکمة». و روایة البخاری فی الأدب المفرد و أبی‌داود و الترمذی و ابن‌ماجة: «إنّ من الشعر حُکمًا» و استشهد صلّی الله علیه (و آله) و سلّم من شعر أمیّة بن أبی‌الصلت. (الأضواء)
- ـ یعنی: «الدخولِ عَلیّ»؛ و در بعضی نسخه‌ها «آذَنُکَ علیٰ» آمده است و به نظر می‌رسد معنای جمله به این‌صورت روان‌تر می‌شود. (محقّق)