مطلع انوار ج6
مباحث روایی تفسیری
جلد ششم از موسوعۀ گرانسنگ «مطلع انوار» اثر حضرت علامه آیة‌الله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه، تحقیقات، یادداشتها و برداشت‌‌های مؤلف از آثار مختلف، در موضوعِ «درایت الحدیث» و «علوم قرآن و تفسیر» می‌باشد که گردآوری چنین مباحثی در کنار هم که برخی مزیّن به تحقیقاتِ عمیق مرحوم مؤلّف است، برای اهل علم و فضل شکافندۀ افقی جدیدی در مبانی تفسیری و حدیثی خواهد بود. اهم مباحث این مجلّد، شاملِ: • ابحاث روایی: مباحثی مبسوط پیرامونِ جعل حدیث، تحقیقی دربارۀ شروح صحیفه سجادیه، اثبات سندیتِ توقیع وارد در ماه رجب و پاسخ به شبهات سندی و محتوایی آن، و همچنین متن برخی اجازه نامه‌ها و ذکر احادیث برگزیده. • ابحاث تفسیری و قرآنی: شامل مباحثی پیرامونِ عدم تحریف قرآن، حجیتِ قرائات قرآنی، جمع آوری قرآن، و همچنین مطالب متنوّع تفسیری.
مطلع انوار ج6
214قوّة حافظة بعض الصّحابة کعبدالله بن عبّاس مشهورة
صفحه ١٣٢: «و رُویت إجازة التّحدیث بالمعنی عن عبدالله بن مسعود، و أبی‌الدّرداء، و أنس بن مالک، و عائشة أُمِّ‌المؤمنین، و عمرو بن دینار، و عامر الشّعبی، و إبراهیم النَّخعی، و ابن أبی‌نجیح، و عمر بن مُرَّة، و جعفر بن محَمَّد بن علی، و سفیان بن عیینة، و یحیی بن سعید القطّان.1
و قد أدرک ابن‌عون ثلاثة ممّن یُرخِّصون فی روایة الحدیث علی المعنی، هم: الحسن البصریّ، و إبراهیم النّخعیّ، و عامر الشَّعبیّ.2»
صفحه ١٣٦: «و إنّ المرء لَیعجَبُ عند ما یَطّلع علی أخبار صحیحة تذکر تلک الحوافظَ العظیمةَ الّتی حملت إلینا السُّنة، کذاکرة عبدالله بن عبّاس الّذی اشتهر بسرعة حفظه، حتّی إنّه کان یحفظ الحدیث مِن مرّة واحدة. و یُرویٰ أنّه سمع قصیدة لابن أبی‌ربیعة عِدّتها ثمانون بیتًا، فحفظها من المرّة الأُولی.
و فی الصّحابة أمثاله، کزید بن ثابت الّذی حفظ معظم القرآن قبل بلوغه، و تعلّم لغة الیهودِ فی سبعة عشر یومًا. و فیهم عائشة أم‌المؤمنین الّتی کانت آیة من آیات الذّکاء و الحفظ، و غیر هؤلاء.»
- ـ انظر الجامع لأخلاق الرّاوی و آداب السّامع، ص ١٠٦. (السّنّة قبلَ التدوین)
- ـ انظر المحدّث الفاضل، ص ١٢٦: ب؛ و جامع بیان العلم: ج ١، ص ٨٠؛ و الکفایة، ص ٢٠٥. (السّنّة قبلَ التدوین)