جلد هفتم از موسوعۀ گرانسنگ «مطلع انوار» اثر حضرت علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه، یادداشتها و برداشتهای مؤلف از آثار مختلف، در موضوعِ «فقه و اصول» میباشد که گردآوری چنین مباحثی در کنار هم که برخی مزیّن به تحقیقاتِ عمیق مرحوم مؤلّف و مرحوم معلّق است، برای اهل علم و فضل شکافندۀ افقی جدیدی در مبانی فقهی و اصولی خواهد بود. مهمترین مباحث این مجلّد: • کیفیت تطهیر اشیاء و لوازم بیمارستان، وجه شهادت به ولایت در اذان و اقامه، عدم جواز فتک و ترور، مباحثی در باب ولایت و حکومت • رسائلی پیرامونِ حرمت غناء، حرمت بازی با شطرنج، حرمت ربا، جواز حق التألیف، عدم جواز قضاوت زنان، استحباب اکیدِ مهرالسنة، جواز طواف به دور قبور اهل بیت علیهمالسلام • مباحثی در فقه اهل سنت و نقد و بررسی آن. • مباحثی در اصول فقه و قواعد فقهیه؛ همچون بررسی احادیث «مَنْ بَلَغ»، و بررسی «حدیث رفع»؛ و دیگر مطالب متنوّع فقهی و اصولی. • و همچنین برگزیده برخی کتب فقهی و اصولی.
مطلع انوار ج7
166انفرد به مُسلم، و عنده زیاداتٌ أُخَر.»1و2
در تفسیر ابوالفداء، طبع عیسی الحلبیّ، جلد ٣، صفحۀ ٥٩ در تفسیر آیه ٨٠ از سورۀ الاسراء: ﴿وَٱجۡعَل لِّي مِن لَّدُنكَ سُلۡطَٰنٗا نَّصِيرٗا﴾ گوید:
«[قال الحسن البصری فی تفسیرها: ”وَعَده ربُّه: لَیَنزِعنّ مُلکَ فارس و عِزَّ فارس، و لَیَجعلَنّه له؛ و مُلکَ الروم و عِزَّ الروم، و لَیَجعلنَّه له.“]
قال قتادة فیها: ”إنّ نبیَّ الله صلّی الله علیه و آله [و سلّم] علم أن لا طاقةَ له بهذا الأمر إلّا بسلطانٍ، فسَأَل سلطانًا نصیرًا لکتاب الله و لحدود الله و لفرائض الله و لإقامة دین الله؛ فإنّ السّلطان رحمةٌ من الله جعله بین أظهُر عباده، و لولا ذلک لأغارَ بعضُهم علی بعض فأکَل شدیدُهم ضعیفَهم.“
[قال مجاهد: ”سُلطانًا نَصِیرًا حجّةً بیّنةً.“]... .
و اختار جریر قولَ الحسن [و قتادة]؛ و هو الأرجح، لأنّه لابدّ مع الحقّ من قهرٍ لمَن عاداه و ناواه، و لهذا یقول: ﴿لَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا رُسُلَنَا بِٱلۡبَيِّنَٰتِ﴾ ـ إلی قوله ـ ﴿وَأَنزَلۡنَا ٱلۡحَدِيدَ فِيهِ بَأۡسٞ شَدِيدٞ﴾ سوره الحدید (٥٧) آیه ٢٥.»3
حدیث «إنّ الله لَیَزَعُ بالسّلطان ما لا یَزَعُ بالقرآنِ»
«و فی الحدیث: ”إنّ الله لَیَزَع بالسّلطان ما لا یَزَع4 بالقرآن.“ أی: لَیمنع
- تفسیر القرآن العظیم، ابن کثیر، ج ٤، ص ٨٥.
- رجوع شود به جنگ ٦، ص ١٧٩؛ مطلع انوار، ج ١٠، تحت عنوان: «فقط مسلمانان ساکن در کشورهای اسلامی میتوانند در پستهای ولایی قرار گیرند».
- تفسیر القرآن العظیم، ج ٥، ص ١٠٢.
- وزَع یزَع و یَزِع وَزْعًا فلانًا و بفلانٍ: کفّه و منعه.

