
مطلع انوار ج8
کلام (مبدأ و معاد، مَساوی)
جلد هشتم از موسوعۀ گرانسنگ «مطلع انوار» اثر حضرت علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه، یادداشتها و برداشتهای مؤلف از آثار مختلف، در «مباحث کلامی» اعم از «مبدأ و معاد، مَساوِی» میباشد که گردآوریِ چنین مباحثی همراه با ذکر اسناد و مدارک، راه تتبّع در این موضوعات را برای اهل تحقیق، هموارتر نموده است. اهم مباحث این مجلّد: • بخش اول:مبدأ؛ یادداشتهایی متنوع در مورد توحید پروردگار؛ شامل آیات و روایاتی پیرامون لقاء الله و اسماء الهی و رویت پروردگار و معرفت او و عبودیت حقیقی و همچنین مطالبی متنوع از کتب مختلفِ علمای اسلام. • بخش دوم: معاد و علائم آخرالزمان؛ آیات و روایاتی متنوع در مورد معاد و جهان آخرت، مرگ و قبض روح، قیامت، عینیت جهنم با عمل انسان، همچنین علائم آخرالزمان؛ از قبیل دنیا پرستی مردم آخر الزمان. • بخش سوم؛ مَساوِی؛ مشتمل بر مطالبی متنوّع در نقد اهل سنت و جماعت، و همچنین مَطاعِن خلفای ثلاث و بنی عباس و بنی امیه، نقدِ علما و فقها و همچنین تحلیلِ فِرَق و مذاهبِ اهل سنت و یادداشتهایی پیرامون منع کتاب حدیث، و در نهایت بحثی مفصل پیرامون تقیه.
مطلع انوار ج8
84أمیرالمؤمنین علیه السّلام خطبهای ایراد کردند و از جمله در آن وارد است درباره ذات اقدس پروردگار: ”واحدٌ لا مِن عَدَدٍ، و دائمٌ لا بأمَدٍ، و قائمٌ لا بعَمَدٍ1.2
[قال الصّادق علیه السّلام: العُبُودیّةُ جَوهَرةٌ کُنهُها الرّبوبیّةُ]
در مصباح الشّریعة، باب 100 که در حقیقت عبودیّت است، صفحه 66 فرموده است:
«قال الصّادق علیه السّلام: ”العُبُودِیّةُ جَوهَرةٌ کُنهُها الرّبوبیّةُ، فما فُقِد من العُبُودِیّةِ وُجِد فی الرُّبوبِیّةِ، و ما خَفِیَ عن الربوبیّة أُصیب فی العُبُودِیّة. قال الله تعالی: ﴿سَنُرِيهِمۡ ءَايَٰتِنَا فِي ٱلۡأٓفَاقِ وَفِيٓ أَنفُسِهِمۡ حَتَّىٰ يَتَبَيَّنَ لَهُمۡ أَنَّهُ ٱلۡحَقُّ أَوَ لَمۡ يَكۡفِ بِرَبِّكَ أَنَّهُۥ عَلَىٰ كُلِّ شَيۡءٖ شَهِيدٌ﴾ 3 أی: موجودٌ فی غَیبتِک و فی حَضرتِک،“4 الحدیث.»5
[حدیث: اعرفوا منازل شیعتنا بقدر ما یُحسنون من روایاتهم عنّا]
در صفحه 266 از کتاب صد و ده پرسش از آیة الله میلانی، آقای محمّد رازی در سؤالی نوشته است:
قالَ الصّادقُ علیه السّلام: ”اعرِفوا منازلَ شیعَتِنا بقَدرِ ما یُحسِنون مِن رِوایاتِهم عنّا؛ فإنّا لا نَعُدُّ الفقیهَ مِنهم فَقیهًا حَتَّی یکون مُحَدَّثًا.“ فقیل له: أ وَ یکون المؤمنُ
- ـ بحارالأنوار، ج 4، ص 221 به نقل از التوحید للصدوق، ص 69؛ و عیون أخبار الرّضا علیه السّلام، ج 1، ص 121.
- ـ جنگ 14، ص 15.
- ـ سوره فصّلت (41) آیه 53.
- ـ مصباح الشّریعة ترجمه مصطفوی، ص 453.
- ـ جنگ 13، ص 19.
