مطلع انوار ج11
رجالی، پزشکی، اشارات و نکتهها
جلد یازدهم از موسوعۀ گرانسنگ «مطلع انوار» اثر حضرت علامه آیة‌الله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه، یادداشتها و برداشت‌‌های مؤلف از آثار مختلف، در موضوع «رجال، تراجم، کتاب‌شناسی و برخی مطالب متنوع » می‌باشد. تتبعات و تحقیقات مندرجه در این مجلد می‌تواند در نوع خود برای آشنایان به این موضوعات بسیار مفید و مثمر باشد. اهم مباحث این مجلّد: • بخش اول: رجال و تراجم شخصیت‌ها؛ که شاملِ مقدماتی رجالی، بیان برخی اصطلاحات و معرّفی برخی آثار اصلی رجالی، ذکر اسامی اعلام و کنیه‌ها و القاب، و بیان مطالبِ متنوّع رجالی می‌گردد. • بخش دوم: فهارس و کتاب‌شناسی: که به ذکر مطالب متنوّعی در معرّفی آثارِ مهم، همچون حدیقة الشیعه، مصباح‌الشریعه، تذکرۀ علامه حلی و نثر طوبای مرحوم شعرانی و امثالها پرداخته شده است. • بخش سوم: مطالب پزشکی؛ که مشتمل بر نقل قولهایی در امور طبابت؛ اعم از مسائل پیشگیری و درمان، خواص و فواید برخی خوراکی‌ها، و ذکر روایاتی در این موضوع، می‌باشد. • در بخش چهارم و پنجم به ذکر طرائف و لطائف، و ذکر اشارات و نکته‌‌هایی در موضوعات سیاسی و تاریخی و اجتماعی و بیان لغزشهای برخی آثار علماء، و دیگر مطالب متنوع پرداخته‌اند.
مطلع انوار ج11
109و منها قوله:
أنتما سَیِّدا شباب الجِنا *** نِ یَوم الفَوْزینِ و الرّوعتینِ یا عدیلَ القرآن من بین ذا الخلق *** و یا واحدًا من الثَّقلینِ أنتما و القرآن فی الأرض مُذْ أ *** زَلٍ مثلُ السّماءِ و الفرقدینِ فهما من خلافة الله فی الأرْ *** ض بحقِّ مقامٍ مستخلفینِ قاله الصّادقُ الحدیثِ و لَن *** یفترقا دون حوضه واردَینِ و ذکر له فی نشوة السکران، صفحة 79 قوله:
”عَرِیتُ عن الشَّباب و کنتُ غضًّا *** کما یَعری عن الورق القضیبُ و نُحتُ علی الشَّباب بدمع عینی *** فما نفع البکاء و لا النَّحیبُ ألا لیت الشَّبابَ یعود یومًا *** فأُخبرَه بما فعل المَشیبُ“»1 و قال الأمینی فی التّعلیقة: «توجد هذه الأبیات بتغییر یسیر فی دیوان أبی‌العتاهیة، صفحة 23.»
و قال الأمینی فی صفحة 68: «و لسیّدنا المترجم ذریّة‌ٌ کریمة و أحفادٌ علماء أئمّةٌ أعلام، فیهم من هو فی الطّلیعة من الشعراء و الأُدباء و الخطباء؛ و إلیه ینتهی نسب الأُسرة الشهیرة ”القزوینیّة“ العریقة فی العلم و الفضل و الأدب، النّازلین فی مدن العراق، کما أنّ له آباء أعلام نالوا سنام المجد و ذروة الشّرف؛ فمن أُولئک جدّه الأعلی زیدٌ الشَّهید.»2
در الغدیر، جلد 3، از صفحه 69 تا صفحه 77 دربارۀ زید بن علیّ بن الحسین، شهید آل محمّد، بحث کرده است و أخباری را در فضیلت شأن او بیان
- . الغدیر، ج 3، ص 97.
- . همان، ص 103.