
مطلع انوار ج11
رجالی، پزشکی، اشارات و نکتهها
جلد یازدهم از موسوعۀ گرانسنگ «مطلع انوار» اثر حضرت علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه، یادداشتها و برداشتهای مؤلف از آثار مختلف، در موضوع «رجال، تراجم، کتابشناسی و برخی مطالب متنوع » میباشد. تتبعات و تحقیقات مندرجه در این مجلد میتواند در نوع خود برای آشنایان به این موضوعات بسیار مفید و مثمر باشد. اهم مباحث این مجلّد: • بخش اول: رجال و تراجم شخصیتها؛ که شاملِ مقدماتی رجالی، بیان برخی اصطلاحات و معرّفی برخی آثار اصلی رجالی، ذکر اسامی اعلام و کنیهها و القاب، و بیان مطالبِ متنوّع رجالی میگردد. • بخش دوم: فهارس و کتابشناسی: که به ذکر مطالب متنوّعی در معرّفی آثارِ مهم، همچون حدیقة الشیعه، مصباحالشریعه، تذکرۀ علامه حلی و نثر طوبای مرحوم شعرانی و امثالها پرداخته شده است. • بخش سوم: مطالب پزشکی؛ که مشتمل بر نقل قولهایی در امور طبابت؛ اعم از مسائل پیشگیری و درمان، خواص و فواید برخی خوراکیها، و ذکر روایاتی در این موضوع، میباشد. • در بخش چهارم و پنجم به ذکر طرائف و لطائف، و ذکر اشارات و نکتههایی در موضوعات سیاسی و تاریخی و اجتماعی و بیان لغزشهای برخی آثار علماء، و دیگر مطالب متنوع پرداختهاند.
مطلع انوار ج11
94حسن بن یوسف بن مطهّر، علاّمه حلّی - وی از مشایخ در جمیع علوم بوده است
[تأسیس الشّیعة لعلوم الإسلام، صفحة 270:]
«و منهم: آیة الله العلّامة جمالالدّین الحسن بن یوسف ابن المطهّر الحلّی، شیخ الشّیعة و مُحیی الشّریعة؛ صَنّف فی کلّ فنون العلم ـ المعقول والمنقول ـ ما یزید علی خمسمائة مجلّد، لم یتّفق فی الدّنیا مثله لا فی المتقدّمین و لا فی المتأخّرین. و علی یده تشیّع السّلطان شاه خدابنده محمّد و جُلّ أهل إیران. و خرج من عالی مجلس تدریسه خمسمائة مجتهد. و أقرّ له نصیرالدّین الطوسیّ بالمهارة فی العلوم العقلیّة و هو شابّ، و هو أوّل من شرح تجرید النّصیر المذکور، و له فی علم الحکمة سبعة عشر مُجلّد، منها: شرح شِفاء ابنسینا و شرح إشاراته و شرح حکمة الإشراق، و هذا فی جنب ما صنّفه فی سائر العلوم قطرة من بحره. و بالجملة لا یسع المقام تفصیل ترجمته فإنّها مجلّد ضخم، و لا أجد عبارة تلیق ببیان مقامه غیر أنّه أحد أرکان الدّنیا و إمام کلّ العلماء.
له فی علم الرّجال ـ المناسب ذکره فی المقام ـ کشف المقال فی معرفة الرّجال، قال: ”فإنّا ذکرنا فیه کلَّما نقل عن الرّوات و المصنّفین ممّا وصل إلینا عن المتقدّمین، و ذکرنا أحوال المتأخرّین و المعاصرین.“ و له: خلاصة الأقوال فی معرفة الرّجال فی جزئین، الأوّل فی الموّثقین و الممدوحین، و الثّانی فی غیرهم من سائر الرُّوات و المحدِّثین. و له: إیضاح أسماء الرّجال.
و کانت وفاته سنة ستّ و عشرین و سبعمائة، و کان تولّده فی ستّ و أربعین و ستّمائة فی 29 من شهر رمضان، و وفاته فی 21 محرّم الحرام.»1
- . جنگ 24، ص 329.
