
مطلع انوار ج13
مواعظ رمضان المبارک 1370 هجری قمری
جلد سیزدهم از موسوعۀ گرانسنگ «مطلع انوار» اثر حضرت علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه، مشتمل بر متنِ مواعظِ مؤلّف در ماه رمضان سال 1370 ه. ق در مسجد قائم طهران میباشد که به اهتمام خود مؤلف به رشتۀ تحریر درآمده است. عمق مباحث مطروحه، شیوایی و روانیِ سخن برای پویندگان معرفت، جاذب و راهگشا میباشد. اهمّ مطالب مندرجه در این مجلّد: • مباحثی مختصر دربارۀ حقیقت دین؛ عدم تحریف قرآن، تحریف کتب مقدّس ادیان؛ عصمت انبیاء و پاسخ به شبهات. • مباحثی درباره عقل و عقلانیت؛ مباحثی درباره فضیلت علم و علماء. • مباحثی در مورد دنیا، مرگ، برزخ و قیامت، معادجسمانی. • مباحثی در مورد انفاق؛ نیت و اخلاص؛ حقیقت توکل و فضیلت آن؛ امر به معروف و نهی از منکر و شرایط آن.
مطلع انوار ج13
141است ـ بلکه در مَلک ترقّی و کمال هم وجود ندارد ـ ولی انسان دارای نفس ناطقه یعنی مقام لاحدّی است، لذا انسان اشرف مخلوقات است.
انسان دارای قابلیّتی است که هرچه بخواهد راه کمال بپیماید، حدّ یَقِفی ندارد؛ و معنی ناطق که فصل انسان است، همان مقام لاحدّی است.
خلقت تمام موجودات زمینی و آسمانی، به جهت کمال و معرفت انسان به پروردگار
آنچه در زمین است برای انسان آفریده شده: ﴿خَلَقَ لَكُم مَّا فِي ٱلۡأَرۡضِ جَمِيعٗا﴾.1 علاوه بر موجودات ارضی، تمام آسمانها نیز برای مقام کمال انسان که معرفت پروردگار و فنای در ذات اوست، پدید آمده: ﴿ٱللَهُ ٱلَّذِي خَلَقَ سَبۡعَ سَمَٰوَٰتٖ وَمِنَ ٱلۡأَرۡضِ مِثۡلَهُنَّ يَتَنَزَّلُ ٱلۡأَمۡرُ بَيۡنَهُنَّ لِتَعۡلَمُوٓاْ﴾.2
البته مقصود از انسان که میگوییم، این جسم محدود و ضعیف نیست؛ بلکه روح انسان است که هیچگاه به مقام سیری نمیرسد، و خود را از کمال و ترقّی بینیاز نمیبیند.
اشعاری از مرحوم حاج ملا هادی سبزواری در مقام انسان
اختران پرتو مشكاة دل انور ما *** دل ما مظهر كل، كل همگى مظهر ما نه همين اهل زمين را همه باب اللّهيم *** نُه فلك در دورانند بگرد سر ما بر ما پير خرد طفل دبيرستان است *** فلسفى مُقتبِسى از دل دانشور ما3 اشعار منسوب به امیرالمؤمنین علیه السّلام در حقیقت انسان
1. دَوائُك فيكَ و ما تَشعُرُ *** و دائُكَ مِنكَ و لا تَب- صُرُ 2. أ تَزعَمُ أنّكَ جِرمٌ صَغيرٌ *** و فيكَ انطَوى العالَمُ الأكبَرُ 3. و أنتَ الكِتابُ المُبينُ الَّذى *** بِأحرُفِهِ يظهَرُ المُضمَر - . سوره بقره (2) آیه 29. نرمافزار کیمیای سعادت، متن سخنرانیهای علاّمه طهرانی، ص 499:
«خدا آنچه در روی زمین است برای شما خلق کرده.» - . سوره طلاق (65) آیه 12. امام شناسی، ج 11، ص 20:
«خداست آن که هفت آسمان را آفرید، و از زمین نیز همانند آن آسمانها بیافرید؛ امر خود را پیوسته در میان آسمانها و زمینها نازل میکند، تا شما بدانید.» - . دیوان أسرار، ص 17.
- . سوره بقره (2) آیه 29. نرمافزار کیمیای سعادت، متن سخنرانیهای علاّمه طهرانی، ص 499:
