
مطلع انوار ج13
مواعظ رمضان المبارک 1370 هجری قمری
جلد سیزدهم از موسوعۀ گرانسنگ «مطلع انوار» اثر حضرت علامه آیةالله حاج سید محمدحسین حسینی طهرانی قدّس سرّه، مشتمل بر متنِ مواعظِ مؤلّف در ماه رمضان سال 1370 ه. ق در مسجد قائم طهران میباشد که به اهتمام خود مؤلف به رشتۀ تحریر درآمده است. عمق مباحث مطروحه، شیوایی و روانیِ سخن برای پویندگان معرفت، جاذب و راهگشا میباشد. اهمّ مطالب مندرجه در این مجلّد: • مباحثی مختصر دربارۀ حقیقت دین؛ عدم تحریف قرآن، تحریف کتب مقدّس ادیان؛ عصمت انبیاء و پاسخ به شبهات. • مباحثی درباره عقل و عقلانیت؛ مباحثی درباره فضیلت علم و علماء. • مباحثی در مورد دنیا، مرگ، برزخ و قیامت، معادجسمانی. • مباحثی در مورد انفاق؛ نیت و اخلاص؛ حقیقت توکل و فضیلت آن؛ امر به معروف و نهی از منکر و شرایط آن.
مطلع انوار ج13
187زیرا مقصود آنها دنیا بوده و دنیا به آنها رسیده است.
عن أبیعبدالله علیه السّلامُ، قال: «مَن أرادَ الحَدِیثَ لِمَنفَعَةِ الدُّنیا، لَم یَکُن لَهُ فِی الآخِرَةِ نَصِیبٌ؛ و مَن أرادَ بِهِ خَیرَ الآخِرَةِ، أعطاهُ اللَهُ خَیرَ الدُّنیا و الآخِرَةِ.»1
هر که کارد قصد گندم بایدش *** کاه خود اندر تبع میآیدش روایتی عجیب در بیقیمتی سخاوت برای دنیا
لذا در خبر است که: «در روز قیامت بعض از مردمان سخی را میآورند و به جهنّم میاندازند و سخاء آنها در دنیا ابداً به درد آنها نمیخورد؛ لأنّهُم جادُوا حَتّی قیلَ إنّهُ جَوادٌ، و قَد قیلَ ذلِکَ.»3
- . الکافی، ج 1، ص 46. ترجمه:
«از حضرت امام صادق علیه السّلام روایت شده است که فرمودند: ”کسی که حدیث را برای منفعت دنیا بخواهد، دیگر در آخرت برای او هیچ نصیب و بهرهای نخواهد بود؛ و کسی که آن را برای خیر آخرت بخواهد، خداوند خیر دنیا و آخرت را به او عطاء مینماید.“» (محقّق) - . مثنوی معنوی، دفتر دوّم.
- . بحار الأنوار، ج 69، ص 305:
«و عَنهُ صلّی الله علیه و آله و سلّم: إنَّ أوَّلَ مَن یُدعَی یَومَ القِیامَةِ رَجُلٌ جَمَعَ القُرآنَ، و رَجُلٌ قُتِلَ فِی سَبِیلِ اللهِ، و رَجُلٌ کَثِیرُ المالِ.
فَیَقولُ اللهُ عَزَّوجَلَّ لِلقارِی: ”أ لَم أُعَلِّمکَ ما أنزَلتُ عَلَی رَسُولِی؟!“ فَیَقولُ: بَلَی یا رَبِّ! فَیَقولُ: ”ما عَمِلتَ فِیما عَلِمتَ؟“ فَیَقولُ: یا رَبِّ، قُمتُ بِهِ فِی آناءِ اللَّیلِ و أطرافِ النَّهارِ. فَیَقولُ اللهُ: ”کَذَبتَ!“ و تَقولُ المَلائِکَةُ: ”کَذَبتَ!“ و یَقولُ اللهُ تَعالَی: ”إنَّما أرَدتَ أن یُقال: فُلانٌ قارِئٌ، فَقَد قِیلَ ذَلِکَ.“
و یُؤتَی بِصاحِبِ المالِ، فَیَقولُ اللهُ تَعالَی: ”أ لَم أُوَسِّع عَلَیکَ المالَ حَتَّی لَم أدَعکَ تَحتاجُ إلَی أحَدٍ؟!“ فَیَقولُ: بَلَی یا رَبِّ! فَیَقولُ: ”فَما عَمِلتَ بِما آتَیتُکَ؟!“ قال: کُنتُ أصِلُ الرَّحِمَ و أتَصَدَّقُ. فَیَقولُ اللهُ: ”کَذَبتَ!“ و تَقُولُ المَلائِکَةُ: ”کَذَبتَ!“ و یَقولُ اللهُ سُبحانَهُ: ”بَل أرَدتَ أن یُقال: فُلانٌ جَوادٌ، و قَد قِیلَ ذَلِکَ.“
و یُؤتَی بِالَّذِی قُتِلَ فِی سَبِیلِ اللهِ، فَیَقولُ اللهُ: ”ما فَعَلتَ؟“ فَیَقولُ: أمَرتَ بِالجِهادِ فِی سَبِیلِکَ فَقاتَلتُ حَتَّی قُتِلتُ. فَیَقولُ اللهُ: ”کَذَبتَ!“ و تَقُولُ المَلائِکَةُ: ”کَذَبتَ!“ و یَقولُ اللهُ سُبحانَهُ: ”بَل أرَدتَ أن یُقال: فُلانٌ شُجاعٌ جَرِیءٌ! فَقَد قِیلَ ذَلِکَ.“
ثُمَّ قال رَسُولُ اللهِ صلّی الله علیه و آله وسلم: ”أُولَئِکَ خَلقُ اللهِ تُسعَرُ بِهِم نارُ جَهَنَّم.“»
ترجمه: «از رسول خدا صلّی الله علیه و آله و سلّم روایت شده است که فرمودند: ”نخستین کسی که در روز قیامت خوانده میشوند، مردی است که قرآن را جمع کرده و مردی است که در راه خدا کشته شده و مردی است که مال فراوانی داشته است.
خداوند متعال به قاری قرآن میفرماید: ”مگر آنچه را که بر رسول خود فرو فرستادم، به تو تعلیم ننمودم؟!“ او میگوید: بله ای خدای من، تعلیم فرمودی. خداوند متعال میفرماید: ”پس دربارۀ آنچه که علم و اطّلاع پیدا کردی، چه عملی انجام دادی؟!“ او میگوید: بار خدایا، من در ساعات هر شب و آغاز و انجام هر روز با خواندن قرآن به عبادت تو برخاستم. خداوند میفرماید: ”دروغ میگویی!“ و ملائکه نیز میگویند: ”دروغ میگویی!“ و خداوند در این هنگام میفرماید: ”همانا مقصود تو آن بود که بگویند: فلانی اهل قرآن است و همین را هم گفتند.“
بعد از آن فرد متموّل و صاحب مال را میآورند؛ خداوند از او سؤال میکند: ”مگر من از جهت مالی تو را در وسعت و گشایش قرار ندادم و تو را از دیگران بینیاز نکردم؟!“ او میگوید: آری ای خدای من! خداوند میفرماید: ”پس بهواسطۀ آنچه به تو دادم، چه عملی انجام دادی؟!“ میگوید: من همیشه صلۀ رحم بجای میآوردم و صدقه میدادم. خداوند میفرماید: ”دروغ میگویی!“ و ملائکه نیز میگویند: ”دروغ میگویی!“ و خداوند سبحان در این هنگام میفرماید: ”تو این کارها را میکردی تا بگویند: فلانی جواد و بخشنده است و این را هم گفتند.“
بعد از آن فردی که در راه خدا کشته شده است را میآورند؛ خداوند به او میفرماید: ”تو چه کردی؟!“ او میگوید: بار خدایا، تو امر به جهاد در راهت فرمودی و من هم جنگ کردم تا در راه تو کشته شدم. خداوند میفرماید: ”دروغ میگویی!“ و ملائکه نیز میگویند: ”دروغ میگویی!“ و خداوند در این هنگام میفرماید: ”بلکه تو میخواستی مردم بگویند: فلانی شجاع و بیباک است و همین را هم گفتند.“
سپس رسول خدا فرمودند: ”این افراد مخلوقاتی هستند که آتش جهنّم بهواسطۀ آنها ملتهب و گداخته میگردد.“» (محقّق)
- . الکافی، ج 1، ص 46. ترجمه:
