تحلیل عرفانیِ حقیقت فناء در برابر وجود اطلاقی

علم حصولی: علمی که از طریق مفاهیم و صور ذهنی به دست می‌آید و بین عالم و معلوم واسطه وجود دارد؛ برخلاف علم حضوری، در این نوع علم، معلوم در ذهن بازنمایی می‌شود.

عالم اسماء و صفات: مرتبه‌ای از وجود که در آن، حق متعال با اسماء و صفات خویش تجلی می‌کند؛ این مرتبه مبدأ تعینات و ظهورات در کثرات است.

وجود بالصّرافه: وجودی که خالص از ماهیت، ترکیب، تقیّد و محدودیت است؛ صرف بودن آن به‌معنای ناب‌ترین و محض‌ترین نوع وجود است که تنها در ذات الهی متحقق است.

قوّه و فعل: مفاهیمی که بیانگر حرکت و دگرگونی در موجودات‌اند؛ قوّه یعنی قابلیت و استعداد برای تحقق، و فعل یعنی تحقق‌یافتن و به فعلیت رسیدن آن قابلیت.

تجلی: ظهور و بروز حق در مظاهر گوناگون هستی؛ در عرفان و حکمت، تجلی به معنای صدور تعینات از ذات حق بدون تجزی و ترکّب است.

حرکت: تغییر تدریجی موجود از قوه به فعل؛ در فلسفۀ صدرایی، به‌ویژه با پذیرش حرکت جوهری، حرکت در ذات اشیاء نیز مطرح می‌شود و نه فقط در اعراض.

انّیت: حیثیت تعیّن‌یافته و شخصی هر موجود؛ در عرفان، انّیت مانع شهود وحدت است و در مقام فناء سالک باید از انّیت خود عبور کند.

وحدت افعالی: یکی‌دانستن تمام افعال در عالم با فاعلیت حق تعالی؛ در این نظریه، خداوند فاعل حقیقی همه افعال است و فاعلیت مخلوقات به‌صورت ظلّی و تبعی است.

وحدت اسمائی و صفاتی: نظریه‌ای که تمام اسماء و صفات الهی را به ذات او بازمی‌گرداند و آن‌ها را دارای حقیقتی واحد می‌داند که در تعینات مختلف ظهور کرده‌اند.

عالم لاهوت: مرتبه‌ای از عالم وجود که در آن، تعینات ماهوی از بین رفته و وجود به‌صورت صرف و نورانی و بدون تقیّدات است؛ عالم انوار کلی و حضرات اسمائی است.

ظهور: آشکار شدن حقیقتی در قالب تعیّن و صورت خاص؛ در عرفان نظری، همه کثرات ظهورات همان وجود واحدند که در لباس‌های مختلف پدیدار می‌شوند.