بررسی امتناع اعاده معدوم و لوازم آن
تحلیل نسبت زمان و عوارض خارجی با هویت اشیاء
آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی در این جلسه به تبیین ادله حکماء مشاء پیرامون امتناع اعاده معدوم می‌پردازند. محور اصلی بحث، بررسی این پرسش است که آیا بازگشت یک موجود پس از انعدام، با حفظ تمام خصوصیات و مقارنات آن امکان‌پذیر است یا خیر. در این مسیر، استاد با نقد دیدگاه‌هایی که زمان و عوارض خارجی را صرفاً اماراتی برای تشخص می‌دانند، به تحلیل دقیق رابطه میان هویت عینی اشیاء و ظرف زمانی آنها می‌پردازند. ایشان با رد این تصور که زمان و عوارض، نقشی در قوام وجودی شیء ندارند، تبیین می‌کنند که چگونه هر موجود مادی در بستر شرایط و مقارنات خاص خود تحقق می‌یابد و جداسازی این عوارض از هویت شیء، منجر به محذوراتی همچون جمع بین متقابلین و ابطال مفهوم معاد می‌شود. در نهایت، این جلسه با نقد برخی نظریات فیزیکی معاصر در باب زمان و سرعت، بر اصالت نگاه فلسفی در تبیین حقیقت وجود و تشخص تأکید می‌ورزد.
بررسی امتناع اعاده معدوم و لوازم آن
توضیحات:
آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی در این جلسه به تبیین ادله حکماء مشاء پیرامون امتناع اعاده معدوم می‌پردازند. محور اصلی بحث، بررسی این پرسش است که آیا بازگشت یک موجود پس از انعدام، با حفظ تمام خصوصیات و مقارنات آن امکان‌پذیر است یا خیر. در این مسیر، استاد با نقد دیدگاه‌هایی که زمان و عوارض خارجی را صرفاً اماراتی برای تشخص می‌دانند، به تحلیل دقیق رابطه میان هویت عینی اشیاء و ظرف زمانی آنها می‌پردازند. ایشان با رد این تصور که زمان و عوارض، نقشی در قوام وجودی شیء ندارند، تبیین می‌کنند که چگونه هر موجود مادی در بستر شرایط و مقارنات خاص خود تحقق می‌یابد و جداسازی این عوارض از هویت شیء، منجر به محذوراتی همچون جمع بین متقابلین و ابطال مفهوم معاد می‌شود. در نهایت، این جلسه با نقد برخی نظریات فیزیکی معاصر در باب زمان و سرعت، بر اصالت نگاه فلسفی در تبیین حقیقت وجود و تشخص تأکید می‌ورزد.
بررسی امتناع اعاده معدوم و لوازم آن
15تلمیذ: در سرعت‌های بالا اثر سرعت ...
استاد: فقط یک تئوری است.
تلمیذ: ...
استاد: آن یک مطلب دیگر است. مسئله از بحث ماده خارج است و یک قضیۀ دیگر دارد. آنها اصلاً در این وادی نیستند. مثل اینکه شخصی طیّ الأرض کند، سرعت این شخص بیشتر است یا سرعت نور؟! دور کره زمین چند کیلومتر است؟ چهل هزار کیلومتر است، اگر شخصی طیّ الأرض کند، چهل هزار کیلومتر را شما ضربدر ده کنید می‌شود چهار صد هزار کیلومتر، اگر شخصی که طیّ الأرض می‌کند بتواند در یک ثانیه، ده مرتبه دور کرۀ زمین بگردد یازده مرتبه بگردد آیا این باید پودر بشود؟! این قضیه اتفاق افتاده است و بنده اطلاع دارم و شخصش را هم می‌دانم.
تلمیذ: جسمش گشته است؟!
استاد: جسمش گشته است! نه‌اینکه در خانه‌اش خوابیده باشد!
تلمیذ: موارد زیادی هست مثلاً الکترونی با سرعت سیصد هزار کیلومتر بر ثانیه از سمت راست به‌سمت چپ حرکت می‌کند و الکترون دیگری با سرعت سیصد هزار کیلومتر بر ثانیه از سمت چپ به‌سمت راست حرکت می‌کند سرعت نسبی اینها چقدر است؟ ششصد هزار کیلومتر؟!
استاد: بله دیگر.
تلمیذ: ولی اینها می‌گویند که سیصد هزار کیلومتر بر ثانیه است و روی آن پافشاری می‌کنند و می‌گویند که بیشتر از سیصد هزار کیلومتر بر ثانیه باشد. یک الکترون یا هستۀ اتم با سرعت قابل با سرعت نور حرکت می‌کند یعنی جرمش باید خیلی زیاد باشد آن‌وقت ترکیب آن چه می‌شود؟
استاد: الآن این عالم کهکشان‌ها همین عالم ماده، اینها چقدر با ما تفاوت دارند؟! اخیراً یک کشفی کردند یک رصدخانۀ فضایی ساخته‌اند؛ رصدخانۀ هابل آن [رصد] می‌کند، یک ستاره‌ای کشف کردند 24 میلیارد سال نوری با ما فاصله دارد! حالا صحبتم این است که شخصی مثل پیغمبر یا مثل امیرالمؤمنین آیا در یک ثانیه می‌تواند جسم خودش را از اینجا به آن ستاره ببرد یا نه؟!
تلمیذ: بله.
استاد: تمام شد. ماده را می‌برد! همین ماده را می‌تواند ببرد یا نه؟! در یک ثانیه به آنجا ببرد؛ یعنی هر ثانیه‌ای 24 میلیارد سال نوری جلو برود، آیا می‌تواند یا نمی‌تواند؟