تحلیل فلسفی تفاوت جنس و نوع در ادراک عقلی

تلمیذ: ناطق به معنای نطق نیست!

استاد: هست! ﴿قَالُوٓاْ أَنطَقَنَا ٱللَهُ ٱلَّذِيٓ أَنطَقَ كُلَّ شَيۡءٖ﴾،¹ این نطق است حالا بعضی‌ها مى‌گویند: نطق عقلی و نطق فكرى است. نه آقا همه نطق است و عقلی و فکری ندارد! همین صحبتى كه مى‌كند فهمیدند این صحبت را از شعور و ادراك مى‌كند و حیوانات دیگر این كار را نمى‌كنند.

تلمیذ: آنها هم در بین خودشان نطق دارند.

استاد: آنها هم نطق دارند ولى این نطقى كه با این نحوه، مقدمه، قیاس و نتیجه باشد ندارند.

تلمیذ: فرمودند که این نطق به معنای رسیدن به آن مقام...

استاد: بله، آن که هست ولی فعلاً این را که مطرح است مى‌گویم، اینها كه آنها را نمى‌گویند. برای الاغ ناهقیت مى‌گویند، ناهقیت هم فصل شد؟! در اسد افتراس مى‌گویند، خب ببر و نَمِر [پلنگ] و اینها هم افتراس دارند! بین اسد و بین نَمِر چه فرقى است؟! چه فصلیتى براى اینها مى‌توانند قائل بشوند؟! این دندان دارد آن‌هم دارد، این حمله و افتراس مى‌كند آن‌هم افتراس می‌کند. این فقط یك جهت ظاهرى دارد كه حالا یال و كوپال دارد و خصوصیت آن فرق مى‌كند اسم این را فصل گذاشتند، ولى فصل، فصل واقعى نیست. بعضی‌ها گفتند: نطق همان معناى شعور و ادراك است که...

اللهم صل علی محمد و آل محمد