
تفاوت جنس در وعاء عقلی و وجود خارجی
تحلیل ماهیت جنس و صورت در مراتب هستی
آیتالله سید محمدمحسن حسینی طهرانی در این جلسه به تبیین تفاوت بنیادین میان «جنس» در ظرف ذهن و «جنس» در عالم خارج میپردازند. بحث با بررسی ماهیت مبهم جنس در ذهن آغاز میشود که برای تحقق یافتن، نیازمند ضمیمه شدن به فصل است. در ادامه، استاد با نقد نگاههای سطحی به مقام علمی اولیاء الهی و ائمه معصومین، تفاوت میان ادراک ذهنی و حقیقت نوریِ ربطِ نفس با ملکوت را تشریح میکنند. ایشان تأکید دارند که جنس در خارج، برخلاف ذهن، دارای تعین و قوام مستقل است و صورتهای گوناگون، حقیقتِ جسمیت را دگرگون نمیکنند. این جلسه با هدف اصلاح نگاههای مادیگرایانه به معجزات و علم غیب ائمه، بر ضرورت تزکیه و تربیت نفس برای دستیابی به فهم صحیح از مراتب تجرد و حقایق هستی تأکید میورزد و نشان میدهد که بدون عبور از حجابهای نفسانی، درک مقام قدس و طهارت اولیاء الهی ممکن نخواهد بود.
تفاوت جنس در وعاء عقلی و وجود خارجی
13خلاصه برای اینکه یك وقت بچه سراغ این کتاب نرود، حضرت در اتاق را قفل مىكرد كه این زحماتى كه رسول الله و امیرالمؤمنین كشیدهاند و همینطور یداً بیدٍ این اوراق و صفحات رسیده، ازبین نرود! این خیلى باعث تأسف است! فقط باید گفت که خیلى باعث تأسف است كه واقعاً چقدر دست ما خالى است!
حاج هادى ابهرى بىسوادى كه امضاء بلد نبود و در جیبش مهر داشت و مُهر مىزد، مبلغ اسكناس را از روى رنگ آن مىفهمید، اسکناس پنج تومانى و دو تومانى یك تومانى هم آنوقت بود که از روى رنگ آنها مىفهمید، مراجع آن موقع وقتى كه در بعضى موارد گیر مىكردند از او حكم شرعى سؤال مىكردند! مرحوم آیةالله میلانى وقتى در یك مسئله گیر مىكرد مىگفت: حاجى نفس شما به كدام طرف کشیده میشود؟! مىگفت: نور من میگوید که طرف درست این است، و به او عمل مىكرد! اینها الآن مىگویند: بله، امام علیهالسّلام با آن مقام طهارت و قدس مىرفت كاغذها را اینطرف و آنطرف مىكرد كه ببینید بین آنها حكمى از طرف پیغمبر لساناً بِلسان و یداً بیدٍ آمده یا نیامده است! اگر نبود مىگفت: خدایا من كه داخل این چیزى پیدا نكردم، امامت به خطر افتاده است و من چیزى پیدا نكردهام و وقتى امامت به خطر بیفتد، خدا هم یك كارى مىكند!
آن بچۀ نهسالهای كه به امامت رسید، امام هادى كه در نهسالگی یا به قولى یازدهسالگی به امامت رسید ـ حتی امامت امام جواد زودتر بود ـ حاج آقا بفرمایید که ایشان كدام ورقها را رفته بود نگاه كرده بود؟! در كدام اتاق رفته بود؟! وقتى كه امام جواد در آن مجلس مىآید و عموی ایشان مىآید آن چرتوپرتها را مىگوید و فلان، مىگوید: «یا عَمِّ إنَّهُ عظیمٌ عِندَ اللهِ أن تَقِفَ غَداً بینَ یَدیهِ فَیقولَ لَکَ لِمَ تُفتِى عِبادِى بِما لَم تَعلم وَ فِى الأُمَّةِ مَن هُوَ أعلَمُ مِنکَ»1 وقتى این حرف را مىزند، تمام بدنش شروع مىكند به لرزیدن و بعد تمام افرادى كه در آن مجلس بودند هر سؤالى كه داشتند آوردند و حضرت همه را در آنجا جواب داد، حضرت كدام اوراق و صفحات را دیده بود؟! چه زمانی امام رضا، امام جواد را آورده بود و به او تعلیم داده بود؟! مأمون که امام رضا را جلب كرده بود! امام رضا كه ننشسته بود به پسر خود درس احكام بدهد!
- . عیون المعجزات، ج ۱، ص ۱۱۹.
