ربط حادث به قدیم و کیفیت تحقق اعیان خارجی
تحلیل جایگاه زمان و مکان در سلسله علل تکوینی
آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی در این جلسه به تبیین یکی از پیچیده‌ترین مسائل فلسفی، یعنی کیفیت ربط حادث به قدیم و نحوه تحقق اعیان خارجی می‌پردازند. ایشان با نقد دیدگاه‌های رایج که برای حل این معضل به مفاهیم اجمال و تفصیل متوسل می‌شوند، بر این نکته تأکید دارند که زمان و مکان، اموری انتزاعی و از مقارناتِ تحقق اشیاء هستند، نه اجزای ذاتیِ سلسله علل. استاد با تفکیک میان «سلسله علل معتاد» و «علل تکوینی»، نشان می‌دهند که چگونه اولیای الهی با عبور از قیود مادی، به حقایق هستی آگاهی می‌یابند. در نهایت، این بحث به این نتیجه می‌رسد که علم الهی به حوادث، نه از طریق حدس و گمان، بلکه مبتنی بر اراده تکوینی است و انسان با کاهش تعلق به ماده، می‌تواند به این ابزارِ ادراکِ حقایق دست یابد.
ربط حادث به قدیم و کیفیت تحقق اعیان خارجی
توضیحات:
آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی در این جلسه به تبیین یکی از پیچیده‌ترین مسائل فلسفی، یعنی کیفیت ربط حادث به قدیم و نحوه تحقق اعیان خارجی می‌پردازند. ایشان با نقد دیدگاه‌های رایج که برای حل این معضل به مفاهیم اجمال و تفصیل متوسل می‌شوند، بر این نکته تأکید دارند که زمان و مکان، اموری انتزاعی و از مقارناتِ تحقق اشیاء هستند، نه اجزای ذاتیِ سلسله علل. استاد با تفکیک میان «سلسله علل معتاد» و «علل تکوینی»، نشان می‌دهند که چگونه اولیای الهی با عبور از قیود مادی، به حقایق هستی آگاهی می‌یابند. در نهایت، این بحث به این نتیجه می‌رسد که علم الهی به حوادث، نه از طریق حدس و گمان، بلکه مبتنی بر اراده تکوینی است و انسان با کاهش تعلق به ماده، می‌تواند به این ابزارِ ادراکِ حقایق دست یابد.
ربط حادث به قدیم و کیفیت تحقق اعیان خارجی
16پس اگر آن مادۀ غذایى یا هر عملى ـ فرق نمى‌کند ـ از نقطه‌نظر پزشکى به جایى رسید که بهداشت او را براى سلامتى انسان مضر تشخیص داد حرام است. سیگار باشد، رب گوجه‌فرنگی باشد، چیپس باشد و هرچه باشد حرام است و در اینجا هیچ تفاوتى ندارد منتها ما نسبت به آن مسائل به دیدۀ اغماض نگاه مى‌کنیم و [می‌گوییم که] آن جزو غذاهاى روزمره است رب است دیگر حالا مادۀ افزاینده هم در آن مى‌گذارند اشکال ندارد. یک وقت در یک حدى است که در آن حد قابل اغماض است اما یک وقتى نه، بهداشت جهانى و استاندارد بین‌المللی ـ نه برای اینجا ـ بیاید بگوید که این ربى که الآن هست الآن این مقدار مادۀ افزوده بر آن و نگهدارندۀ آن موجب ابتلا به سرطان هست پس مصرف این حرام مى‌شود مثل بقیه تفاوتی ندارد. حرام، حرام است دیگر چیز ندارد و باید رفت از چیزهاى دیگر مصرف کرد. لذا من همیشه مى‌گویم و اختصاصى به این مسئله ندارد. آن‌طور که من شنیدم این چیپس‌هایى که الآن هیچ معلوم نیست با چه روغن‌هایى که ده دفعه این سیب‌زمینى را در آن سرخ کردند و سیاه شده مى‌آیند درست مى‌کنند و بچه‌هاى معصوم با این وضعیت مى‌خورند، یک‌دفعه می‌بینی بچۀ پانزده‌ساله آنجایش به مشکل برخورد و اینجایش [این‌طور شد] برای همین‌ها است دیگر.
این کالباس‌ها و سوسیس‌هایى که درست مى‌کنند [هم همین‌طور است]. شما سرزده و بدون اطلاع در این کارخانه‌ها بروید، البته یک کیوسک دم در هست که اگر بازرس بخواهد برود فوراً اطلاع مى‌دهند و جمع مى‌کنند. به بنده اطلاع دادند تا بخواهد یک بازرس از دولت برود جمع مى‌کنند! این بازرس‌هایى که از دولت مى‌روند این‌طوری نباید بروند که [از قبل آنها بفهمند]. اول باید آن مأمور کیوسک را که در آن سوراخ رفته بیرون بیاورند و بعد سرشان را بیندازند و این‌طوری داخل بروند و آن‌وقت ببینند چه خبر است! مى‌گویند که اگر کسى در کارخانه‌هاى کالباس‌سازى برود و [ببیند] که بر این مسائل چه مى‌گذرد دیگر تا آخر عمرش [به اینها] لب نخواهد زد! بعضی‌ها هم که دیگر به کجاها وصل هستند که اگر ده دفعه پلمب بشوند باز فردا با حکم فلان مى‌آیند و باز مى‌کنند آن دیگر مطالبى است که دخالت در آن مسائل جایز نیست و آن‌هم مشمول همین احکام تدخین مى‌شود چون بیش از 37 درصد مضارش ثابت شده است! ولى خب بالأخره چیزهایى دیگر هست.