تبیین کیفیت اعجاز انبیاء و اولیاء

کیفیت حمل تخت بلقیس به نزد حضرت سلیمان

در قضیۀ حضرت بلقیس و حضرت سلیمان و تخت و کذلک ﴿قَالَ ٱلَّذِي عِندَهُۥ عِلۡمٞ مِّنَ ٱلۡكِتَٰبِ أَنَا۠ ءَاتِيكَ بِهِۦ قَبۡلَ أَن يَرۡتَدَّ إِلَيۡكَ طَرۡفُكَ﴾¹ یك‌دفعه نگاه كرد و دید اینجاست یعنى آن چیز را یك‌دفعه در آنجا از نقطه‌نظر صورت مادى اعدام مى‌كند ـ نه‌اینكه فناء ـ و بعد همان حقیقت مثالى او در اینجا تحقق مُلكى و تحقق مادى پیدا مى‌كند؛ یعنى در اینجا مسافتى طى نشده است چون اگر مسافت طى شود باید این مسافت در این زمان طى شود. اگر الآن دستگاهى اختراع بشود و در بیت‌المَقدس ببرند ـ حضرت سلیمان كجا بود؟ بیت‌المَقدس همان‌جاها بود ـ اگر آنجا ببرند و بعد هم این‌ دستگاه بتواند قضایاى آن زمان را دوباره بازنگرى كند و برگرداند، این دستگاه باید بتواند قضیۀ تخت بلقیس را به ما نشان بدهد، بالأخره این تخت بلقیس از یمن و از صنعاء بلند شده و در اینجا آمده است و این قضیه در فضا و در زمان اتفاق افتاده است منتها در یك ثانیه، خیلى خب یك ثانیه، اصلاً ما مى‌گوییم که نیم ثانیه یا یك‌دهم ثانیه هر زمانى كه شما بگویید اما بالأخره در زمان اتفاق افتاد. اینكه مى‌گویید: در زمان اتفاق افتاد پس این وجود خارجى دارد، وجود خارجى ازبین نمى‌رود و الآن [این دستگاه] باید بتواند این جریانى كه رفته را نشان بدهد، درحالى‌كه اصلاً هم‌چنین مسائلى نیست.

خب این به چه كیفیت بود؟ حالا ما كار نداریم این چه قسمى انجام شده یا نه، اشكال ما به مرحوم علامه ـ رضوان ‌الله‌ تعالی‌ علیه ـ این است که شما یكى از احتمالات را در اینجا مطرح كردید؛ احتمال اینكه این تبدل انواع خارجى توسط ارادۀ صاحب عزیمت و ارادۀ ولىّ به‌صورت سریع در اینجا انجام گرفته باشد، گرفته‌اید و این یكى از احتمالات است.

احتمال دوم اصلاً چیز دیگر است. حالا غیر از اینكه به خود همین قضیه اشكال وارد مى‌شود، اشكالى كه به این قضیه وارد مى‌شود این است كه در اینجا هم باز خرق قاعدۀ علیت شد؛ قاعدۀ علیت این است كه برحسب ظاهر در فاصلۀ معیّن و در زمان و مكان معیّن این تبدیل به این بشود و این تبدیل به این بشود. حالا شما یك علت پیدا بكنید كه خود همین سلسلۀ انتظام را به‌هم بریزد، خب خود همین خرق علیت است. مگر نظام، نظام علت و معلول نیست؟! نظام علت و معلول اقتضاء مى‌كند این حقیقت خارجیه براساس انتظام مشخص و براساس اداره و تدبیر معیّن، سال، ماه، دوازده ماه، شمس، قمر، كواكب، افلاك و همین نظامى كه الآن هست، در اینها تبدل انواع انجام بشود و بعد به یك نقطه برسد، این قاعدۀ نظام است.