جلسه ۱۶۹

اینها همه لایتناهی بودن آن جنبۀ علّی را نشان می‌دهد که آن اصلاً پیغمبر از نقطۀ‌نظر علّیت لایتناهاست. خلاصه خیلی عجیب است خیلی واقعاً عجیب است که چه مسائل و رموز عجیبی [وجود دارند]. در قضیۀ حضرت یونس نگاه کنید، در قضیۀ حضرت سلیمان نگاه کنید، در قضیۀ خضر و موسی نگاه کنید، در این قضیۀ حضرت ابراهیم و فرستادگان رسل علیهم‌السّلام، یک رمزهایی در اینجا هویداست که کلۀ آدم سوت می‌کشد که اینها چیست! اینها چه مسائلی هستند؟! همین‌طور در قضیۀ نوح در قضیۀ لوط، قرآن نیامده برای ما قصه بگوید. رکدام از اینها اشاراتی است که هر کسی به‌اندازۀ خود [می‌فهمد] ما می‌دیدیم این بزرگان و اولیاء همین‌طور قرآن می‌خواندند و بعد یک‌دفعه می‌ایستادند و در فکر می‌رفتند که این چیست؟! ولی ما همین‌طور تند می‌خوانیم و می‌رویم؛ ﴿إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ﴾¹ ولی اینها توقف می‌کردند که این آیه مثلاً چه جهتی دارد. بااینکه اواخر کارشان بود، اواخر عمرشان بود، این دیگر برحسب ظاهر مسئله‌ای نیست.

استقاضۀ دائمی رسول خدا

ولی صحبت در این است که آن جهات کمالی پروردگار انتها ندارد یعنی الآن هم رسول خدا صلّی الله علیه و آله و سلّم دارد استفاضه می‌کند! تا خدا خدایی می‌کند رسول خدا دارد استفاضه می‌کند و انتها ندارد. وقتی رسول خدا این‌طور باشد بقیه هم همین‌طور هستند. «وَارفَع دَرَجته»² داریم یعنی سعه‌اش را بیشتر کن دائماً از انوار بی‌انتها ... بله خیلی مسائل است.

أللهم صل علی محمد و آل محمد