مبنای لزوم فحص از مخصّص قبل از عمل به عام

احترازی که قبلاً بود، بقایش به ثُوبین بود، چون امر دائر مدار بین ثوبین است ما باید احتراز کنیم، این ثوبی که الآن هست و برای شما باقی مانده است یک ثُوب واحد است، به چه ملاکی استصحاب می‌کنید؟! چه استصحابی در اینجا می‌کنید؟! مگر ما در استصحاب بقاء موضوع نمی‌خواهیم؟! موضوع باقی نیست. مثل اینکه مکلفِ عاقل، مجنون شود؛ موضوع عوض می‌شود؛ مثل اینکه غیر بالغ، بالغ شود موضوع عوض شده است؛ مثل اینکه دار از ملک شخصی به ملک دیگری برود موضوع عوض می‌شود حالا چه موضوع اعتباری و چه موضوع واقعی[فرقی ندارد]؛ مثل اینکه در مورد استحاله؛ یک چیز نجسی استحاله شود به یک چیز دیگر، موضوع عوض می‌شود. این هم همین است؛ وقتی که یک وجوب احترازی به ثوبین تعلق گرفته است، این وجوب با حفظِ ثوبین است که آمده است اگر این دو ثوب نبودند و از اول یک ثوب بود ما علم اجمالی نداشتیم، یعنی اشتغال انسان نسبت به وجوب احتراز، دائر مدار بقاء موضوع است، این موضوع می‌آید، می‌آید، می‌آید با خودش اشتغال را می‌آورد، می‌آورد، می‌آورد، یک‌دفعه اینجا یک لنگه‌اش حذف می‌شود. این موضوع در اینجا به چه ملاکی قابل احتراز باشد؟ این موضوع به ضمیمۀ به موضوع دیگر در اینجا احتراز از آن محقق بود اما اگر تنها بود آیا به این موضوعِ تنهایی، احتراز روی احتراز می‌آمد؟! نمی‌آمد. دوران امر بین الامرین، موجب اشتغال است نه نفس‌الأمر الواحد.

بنابراین چون این خمر الآن دائر مدار بین دو اِناء است دَوَران بین اِنائین موجب شده است که شما از این انائین احتراز کنید اما اگر یکی از این اِنائین، اول ازبین می‌رفت آیا برای شما حکم اشتغال و احتراز می‌آمد؟! نمی‌آمد. چون الآن در اینجا دوتا است، این دوتا بودن [موجب شده] برای شما احتراز آمده است، حالا این دوتا بودن چه فرق می‌کند که در اول یا در وسط بیاید؟! چه این دوتا بودن از اول یکی‌اش حذف شود پس دیگر علمی هم در اینجا نداریم، چه این دوتا بودن در وسط کار، یکی از آ‌نها حذف شود، انائین است یکی از آنها خمر است یکی از آنها ماء است، مشتبه شده است، رنگش هم نمی‌دانیم چیست، یکی از آنها را دور می‌اندازیم و یکی را برمی‌داریم و سَر می‌کشیم، اشکال ندارد.