اتصال با سرور قطع شد. در حال تلاش مجدد...

امکان برقراری اتصال وجود ندارد.

اتصال توسط سرور رد شد.

این فایل صوتی در حال پخش است
در حال بارگذاری...
00:00:00
تصویر
افزودن به لیست علاقه مندی

بررسی روایات موجود در باب خلقت انسان (3)

روایت «الشَّقِيُّ مَن شَقِي فِي بَطنِ أُمِّهِ و السّعِيدُ مَن سعِد فِي بَطنِ أُمِّهِ»

0
اصول
اصول

طینت انسان و سعادت و شقاوت در روایات، محور اصلی این جلسه درباره تبیین روایات مربوط به خلقت انسان و نقش طینت در گرایش‌های متفاوت انسان‌ها است. آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی با بررسی روایات علّیین و سجّین توضیح می‌دهد که در متون دینی برای نفوس انسانی مراتب متفاوتی در عالم ثبوت بیان شده است و این تفاوت‌ها در گرایش‌ها و استعدادهای اخلاقی و روحی انسان در دنیا نیز قابل مشاهده است. در ادامه، نسبت این مباحث با اختیار انسان و مسئله جبر و اختیار مطرح می‌شود و این نکته بررسی می‌گردد که آیا این اختلافات ذاتی به معنای نفی اختیار است یا نه. همچنین با اشاره به تفاوت‌های جسمی و روحی انسان‌ها، تلاش می‌شود پیوندی میان تجربه انسانی و روایات برقرار شود تا فهم دقیق‌تری از مفهوم سعادت و شقاوت اولیه ارائه گردد.

بررسی روایات موجود در باب خلقت انسان (3)

5
  • اين يك روايت است كه در اينجا جنبۀ خلقت دلالت بر عالم ثبوت مي‌كند يعني شيعيان در عالم ثبوت و كفار در عالم ثبوت به‌ اين ‌نحو خلق شده‌اند، در اين روايت ندارد كه خلق مي‌شوند [بلکه] خلق شده‌اند دارد. نكتۀ‌ ما در اينجا اين است كه همۀ اينها دلالت بر يك عالم ثبوت دارد، نه‌اينكه دلالت بر عالم تكرّر و حدوث دارد.

  • روایت فضیل از امام باقر علیه السلام

  • روايت دیگر:

  • عبدُاللهِ بنُ مُحمّدٍ عن إبراهیم بنِ مُحمّدٍ عن مسعودِ بنِ یوسُف بنِ كُلیبٍ عنِ الحسنِ بنِ حمّادٍ عن فُضیلِ بنِ الزُّبیرِ عن أبی‌جعفرٍ علیهِ السّلامُ قال:

  • یا فُضَیلُ أ ما عَلِمتَ أنَّ رسولَ اللهِ صلّى اللهُ علیهِ و آلِهِ و سلّم قال: إنّا أهلُ بَیتٍ خُلِقنا مِن عِلّیّین و خُلِق قُلوبُنا مِن الّذی خُلِقنا مِنهُ و خُلِق شیعَتُنا مِن أسفَلَ مِن ذلِك و خُلِق قُلوبُ شیعَتِنا مِنهُ و إنَّ عَدوَّنا خُلِقوا مِن سِجّینٍ و خُلِق قُلوبُهُم مِن الّذی خُلِقوا مِنهُ و خُلِقَ شیعتُهُم مِن أسفَل مِن ذلِك و خُلِق قُلوبُ شیعَتِهِم مِن الّذی خُلِقوا مِنهُ فهل یَستَطیعُ أحدٌ مِن أهلِ عِلّیّین أن یَكون مِن أهلِ سِجّینٍ و هل یَستطیعُ أهلُ سِجّینٍ أن یَكونوا مِن أهلِ عِلّیّین.1

  • اينجا را بايد عنايت كنيد: «فهل یَستطیعُ أحدٌ مِن أهلِ عِلّیّین أن یَكون مِن أهلِ سِجّینٍ و هل یَستطیعُ أهلُ سِجّینٍ أن یَكونوا مِن أهلِ عِلّیّین». طبق اين روايت که اين‌هم دلالت بر مقام ثبوت در ازل می‌کند و اينكه حقيقت نفس آدمي هر كسی به كيفيتي است كه خداوند تعالي امر كرده است، اينكه خلق شدند، يعني خداوند تعالي امر كرده و ارادۀ‌ او به دو نوع از خلق تعلّق گرفته است؛ نوع اوّل نوع علّيّين است و نوع دوم نوع سجين است. به‌ عبارت ديگر ـ حالا ما اجمالاً اشاره مي‌كنيم ـ علّيّين يعني مقام قرب و حيثيت قرب و سجّين يعني مقام بُعد و حيثيت بُعد. اين‌هم يك روايتي است كه در اينجا است.

    1. همان، ص 249، ح 38.